ဦးေအးသာေအာင္ (ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားျပဳေကာ္မတီ – CRPP)

CRPP ရဲ႕သေဘာထားအျမင္ကေတာ့ အခု ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကို ခုနကလို တရားစြဲၿပီးေတာ့ ျပစ္ဒဏ္ေပးဖို႔ စီမံေနတာကိုက ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကို ထိန္းသိမ္းထားၿပီးေတာ့ ႏွစ္ေတြျပည့္လာတဲ့အခါမွာ မလိုခ်င္တဲ့သေဘာနဲ႔ ဂၽြန္ယက္ေတာကို အေၾကာင္းျပၿပီးေတာ့ ျပစ္ဒဏ္ခ်ဖို႔စီမံေနတယ္လို႔ သေဘာထားတယ္။

အကယ္၍ ဂၽြန္ယက္ေတာ မလာလို႔႐ွိရင္လဲ အျခားတနည္းနည္းနဲ႔ေပါ့။ ဘယ္လိုပဲျဖစ္ျဖစ္ ပုဒ္မတခုခုတပ္ၿပီးေတာ့ ဆက္လက္ၿပီးေတာ့ ထိမ္းသိန္းတာပဲျဖစ္ျဖစ္ ေထာင္ခ်တာပဲျဖစ္ျဖစ္ေပါ့ လုပ္မယ္လို႔ သေဘာထား႐ွိပါတယ္။ အဓိကေတာ့ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကို ၂၀၁၀ ေ႐ြးေကာင္ပြဲ မတိုင္ခင္မွာ ျပင္ပကို မလႊတ္ခ်င္တဲ့အတြက္ေၾကာင့္ အဲဒီလို စီမံၿပီးေတာ့ ျပစ္ဒဏ္ခ်ဖို႔ လုပ္ေနတယ္လို႔ သေဘာထားပါတယ္။

ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကေတာ့ ျမန္မာႏိုင္ငံေရးမွာ ယခင့္ယခင္ ပုဂၢိဳလ္ေတြကိုေထာင္ခ်တာနဲ႔ေတာ့ မတူဘူးေပါ့။ တစ္ႏိုင္ငံလံုးရဲ႕ေခါင္းေဆာင္၊ ျမန္မာႏိုင္ငံရဲ႕ ႏိုင္ငံေရးရဲ႕  အဓိကက်တဲ့ ပုဂၢိဳလ္တစ္ေယာက္ကို ျပစ္ဒဏ္ခ်လိုက္တာဟာ တႏိုင္ငံလံုးရဲ႕ ႏိုင္ငံေရးကို တနည္းနည္းနဲ႔ ထိန္းခ်ဳပ္လိုက္တယ္လို႔ သေဘာထားတယ္။ ဒီအေပၚမွ ႏိုင္ငံေရးပါတီေတြ CRPP အပါဝင္၊ NLD အပါဝင္ ႏိုင္ငံေရးပါတီေတြရဲ႕ တနည္းနည္းနဲ႔ တုံ႔ျပန္ရမယ့္ အေနအထားေတြကိုေတာ့ အခုထက္ထိ ေဆြးေႏြးတုန္းပါပဲ။ တိတိက်က်ေတာ့ မဆံုးျဖတ္ရေသးပါဘူး။

ဟိုတုန္းက လူထုက ငုံ႔မခံဘူး၊ အခုလဲငံု႔ခံမွာမဟုတ္ဘူး။

ဦးဝင္းတင္ (အမ်ဳိးသားဒီမိုကေရစီအဖြဲ႔ခ်ဳပ္ – NLD)

ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကို ႐ံုးတင္တရားစြဲဆိုတာနဲ႔ ပတ္သက္လို႔က ကၽြန္ေနာ္ကေတာ့တေလွ်ာက္ လံုးေျပာလာတာ ဒါႏိုင္ငံေရးလုပ္ႀကံမႈပဲ။ တရားဥပေဒေၾကာင္းေတြ က်ေနာ္တို႔ သိပ္မေျပာလိုပါဘူး။ သူ႔ကိုကန္႔သန္႔ထားတာက သူက အတြင္းကေနၿပီးေတာ့ အျပင္ကိုမဆက္သြယ္ဖို႔ အခုဟာက အျပင္ကလူကလာဆက္သြယ္တာ အဲဒီေတာ့ ေဒၚေအာင္ဆန္း စုၾကည္နဲ႔ ဘာမွမသက္ဆိုင္ဘူး ဒါအျပစ္ေပးမယ္ဆိုရင္ လံုၿခံဳေရးေစာင့္တဲ့သူေတြကိုသာ အျပစ္ေပးရမယ္ ေဒၚေအာင္ဆန္း စုၾကည္အေနနဲ႔ ဘာမွ အျပစ္မ႐ွိဘူး။ အျပစ္မ႐ွိပဲနဲ႔ တရားစြဲတာဟာ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကို ေထာင္ထဲပို႔ဖို႔ ။ ဘာျဖစ္လို႔ ေထာင္ထဲပို႔ခ်င္လဲ ဆိုတဲ့အခါက်ေတာ့ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကို ႏိုင္ငံေရး ပင္မေရးစီးေၾကာင္းထဲက ဆြဲထုတ္ၿပီးေတာ့ ေဘးဖယ္ထုတ္ခ်င္လို႔ လုပ္ႀကံတာ အဲဒါေၾကာင့္ ႏိုင္ငံေရးလုပ္ႀကံမႈျဖစ္တယ္လို႔ သတ္မွတ္တယ္။ အဲဒါေၾကာင့္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကို အခုလို အေရးယူတာကို ကၽြန္ေနာ္တို႔ လက္မခံဘူး။ ဒီအမႈဟာ ကၽြန္ေနာ္တို႔ သေဘာကေတာ့ ႐ုတ္သိမ္းေပးရမယ္၊ အဲလို ႐ုတ္သိမ္းျခင္းအားျဖင့္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကို လႊတ္ေပးရမယ္။

ေနာက္တစ္ခုေျပာခ်င္တာကေတာ့ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကို အခုလိုလုပ္ေနတဲ့ၾကားထဲက ကမၻာကေရာ ဝိုင္း ကန္႔ကြက္ေနၾကတယ္၊ ျပည္တြင္းကလဲဝိုင္းကန္႔ကြက္ေနတယ္၊ ႏိုင္ငံေရးအင္အားစုႀကီးကလဲ ဝိုင္းကန္႔ကြက္ေနၾကတယ္၊ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကို ႏိုင္ငံေရးေရစီးေၾကာင္းထဲက ေဘးဖယ္ထုတ္ခ်င္ေနတဲ့အတြက္ ေထာင္က်မယ္ဆိုရင္ ကၽြန္ေနာ္တို႔ ဘာလုပ္ၾကမလဲ ဆိုတာကို ဝိုင္းၿပီးစဥ္းစားေနၾကတဲ့ေနရာမွာ ကၽြန္ေနာ္ကေတာ့ ဘာစဥ္းစားလဲဆိုရင္ ဘာပဲေျပာေျပာ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ ဒီလိုအေနထားမ်ဳိးျဖစ္တာဟာ ဒုတိယအႀကိမ္ျဖစ္တာပဲ ၁၉၈၉ ခုႏွစ္၊ ဇြန္လိုင္ ၂၀ ရက္ေန႔မွာ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကို ဖမ္းဆီးလိုက္တဲ့အခ်ိန္တုန္းကလဲ အလားတူ ဒီလိုကိစၥမ်ဳိးႀကံဳခဲ့တယ္။  အဲဒီအခ်ိန္ တုန္းကလဲ ျပည္တြင္းမွာ႐ွိတဲ့ ဒီမိုကေရစီအင္အားစု ဆႏၵျပမႈေတြ၊ သေဘာထားေဖာ္ထုတ္မႈေတြ၊ ကန္႔ကြက္မႈေတြ အမ်ားႀကီးျဖစ္ခဲ့တယ္။ သို႔ေသာ္ သူတို႔ကေနၿပီးေတာ့ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကို ေနအိမ္အက်ယ္ခ်ဳပ္တယ္။ ၿပီးတဲ့ အခါၾကေတာ့ NLD ေရာဘာေရာညာေရာ အကုန္လံုး လူေပါင္းမ်ားစြာကို ဖမ္းလိုက္ရတယ္။

အခုလဲဒီအတိုင္းပဲ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကိုေထာင္ခ်မယ္။ အဲဒီအခါမွာလဲ သူတို႔ကဘာလုပ္ရမလဲဆိုရင္ ပါတီေတြအမ်ားႀကီးရုတ္သိမ္းမယ္။ အဲ့ဒီမွာ လူထုကခံမွာမဟုတ္ဘူး၊ ဟိုတုန္းက လည္းငုံ႕မခံခဲ့ဘူး၊ ခုလည္းငု႔႔ံခံမွာမဟုတ္ဘူး၊အဲ့ဒါကိုေျပာခ်င္တယ္၊ ဟုိတုံးကငု႔ံမခံခဲ့ဘူးဆိုတာက နယ္စပ္ကိုထြက္သူထြက္ ေထာင္ထဲေရာက္တဲ့လူကေရာက္နဲ႔၊ ဒါေပမဲ့လုိ႔အဲ့ဒီအခ်ိန္တုန္းက ႏိုင္ငံတကာရဲ့ ၀ိုင္းဝန္း ေထာက္ခံအားေပးမႈ၊ ၀ုိင္းဝန္းကူညီမႈဟာဒီေလာက္ထိမရွ္ိေသးဘူး၊ ခုအခ်ိန္မွာေတာ့ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကို တရားစြဲဆိုလိုက္တဲ့အေပၚ ႏိုင္ငံတကာရဲ့တုံ႕ျပန္မႈဟာအလြန္ႀကီးမားပါတယ္။ ခုေတာ့ ကမၻာ တခုလုံးရဲ့ ေထာက္ခံမႈ လူထုႀကီးရဲ့ေထာက္ခံမႈနဲ႔ဒီကိစၥကို ၀ုိင္းဝန္းၿပီးေတာ့ဟန္႔တားၾကမယ္ ဆံုးျဖတ္ၾကမယ္ဆိုတဲ့အခါမွာ သူတို႔ဘယ္ေလာက္ပဲ ဖမ္းဖမ္း လူထုရဲ႕တံု႔ျပန္ခ်င္တဲ့အေနထားအေကာင္းဆံုးအေနထားမွာ႐ွိမယ္လိုု႔ ေျပာခ်င္ပါတယ္။

အခုသူတို႔ ဒီလိုေထာင္ခ်မယ့္အေနထားနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီးေတာ့ ဘယ္ေလာက္ပဲ့ၾကာၾကာ လူေတြကိုေထာင္ထဲ ဆြဲသြင္းမယ္လို႔္ ႀကံေနတဲ့အခ်ိန္မွာပဲ တဘက္ကေနၿပီးေတာ့ ကမၻာကေနၿပီးေတာ့ အတင္းဖိအားေပးေနတဲ့အတြက္ အက်ဥ္းသားေတြ လႊတ္ေပးပါေတာ့မယ္ ဆိုတဲ့ စကားသံမ်ဳိးေတြထြက္လာေနရတယ္ေပါ့ဗ်ာ။ ဒါ အရင္တုန္းက သူတို႔ ဒီလို ဟာမ်ဳိး ထြက္႐ိုး ထံုးစံမ႐ွိပါဘူး။ အက်ဥ္းသားလို႔ေတာ့ေျပာတာပဲ ႏိုင္ငံေရးက်ဥ္းသားမပါဘူးဗ်။ လႊတ္ေပးတဲ့အခါမွာလဲ ႏိုင္ငံေရးက်ဥ္းသားမပါဘူး။ သို႔ေသာ္ဘာပဲေျပာေျပာ ႀကိဳတင္ၿပီးေတာ့ လႊတ္ေပးဖို႔ အစီစဥ္ရွိတယ္ ဘာညာ ဆိုတာကို ရက္ေပါင္းမ်ားစြာခ်ီလို႔ ၊ လေပါင္းမ်ားစြာခ်ီလို႔ ဘယ္ေတာ့မွ ေျပာေလ့မ႐ွိပါဘူး။

စစ္တပ္ဟာသူတို႔ဘက္မွာ ကမၻာရဲ႕ ဖိအားဟာ ဘယ္ေလာက္ႀကီးတယ္ ဒီဟာနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီးေတာ့ သူတို႔ဘာပဲ ေျပာေျပာ သူတို႔ေရွာင္ရွားရမယ့္ အေနအထား မွာရွိတယ္။ အဲဒါကို ၾကည့္မယ္ဆိုလို႔ ရွိရင္ လူထုရဲ႕ တံု႔ျပန္မႈအားဟာ ပိုသိရမယ္္။ လူထုကဘာလည္းဆိုရင္ စစ္အစိုးရကို ၾကည့္ေနတာကိုး။ ဘာနဲ႔တူသလဲဆိုရင္ ေသြးညီွႏွံ႕ရတဲ့က်ားလိုပဲ ေသြးနံ႔ရတယ္ဆိုရင္ေတာ့ က်ားကခုန္အုပ္မွာဘဲ၊ လူေတြ က အေတာ္ကိုဒုကၡေရာက္ေနတယ္၊ လူထုအေပၚသူတို႔ရဲ့ ဖိႏွိပ္ခ်ဳပ္ခ်ယ္မႈကလည္း အေတာ္ကိုႀကီးမားေနတယ္၊

အဲ့ဒီ အခ်ိန္မွာ သူတို႔အက်ဥ္းသားေတြကို လႊတ္ေပးပါ့မယ္လို႔ႀကိဳတင္ၿပီးေတာ့ေျပာရတာ ေဒၚစုကိုေထာင္ခ်ဖို႔ တဖက္က ၾကံေန တဲ့တခ်ိန္တည္းမွာပဲ  အက်ဥ္းသားေတြလႊတ္ေပးပါ့မယ္လို႔ထုတ္ေဖာ္ေၾကညာရတာ၊  ခ်က္ျခင္းကိုအူရားဖားရား ဘန္ကီမြန္း ကို အမွီလိုက္ၿပီးေတာ့ သံအမတ္နဲ႔ ေျပာရတယ္ဆိုတာက ဒါအဓိပၸါယ္ရွိတယ္၊ အဲ့ဒီလိုသူတို႔ရဲ့အားနည္းျခင္းကို ၾကည့္ ၿပီးေတာ့ လူထုရဲ့တုန္႕ျပန္မႈကလည္း ႀကီးမားလိမ့္မယ္လို႔က်ေနာ္ယူဆတယ္၊

က်ေနာ္တုိ႔ဘက္က ဘာေတြလုပ္မယ္ကိုင္မယ္ဆိုတာကေတာ့ ေျပာလုိ႔သိပ္မလြယ္ဘူး၊ အဖြဲ႔အစည္းျဖစ္ေနေတာ့ အဖြဲ႔စည္းကိစၥပုံ သ႑န္နဲ႔သြားရမွာပဲ၊ ေသခ်ာတာတခုကေတာ့ အဲ့ဒီလုိျဖစ္လာရင္ ျပည္တြင္း၊ ျပည္ပ အျပန္အလွန္ ပူးေပါင္းၿပီးေတာ့၊ အျပန္အလွန္အားေပးကူညီၿပီးေတာ့ ဒါအံုၾကြမႈႀကီးေတြေပၚလာေနရင္ ဒါဟာ အံုၾကြမႈေတြေပၚလာတဲ့ အလားအလာ ကလဲ အလြန္္ကိုႀကီးႀကီးမားမားႀကီးကို ႐ွိေနတယ္။ အထူးသျဖစ္ကေတာ့ စစ္တပ္ရဲ႕ အားနည္းခ်က္ကို ျမင္ရတဲ့ ၾကားရတဲ့အတြက္ လူထုရဲ႕ အံုၾကြမႈက ပိုႀကီးမားတယ္လို႔ ကၽြန္ေနာ္တို႔ေျပာခ်င္တယ္။ အဲဒီ ႏွစ္ခ်က္ပဲ ကၽြန္ေနာ္တို႔ ေျပာခ်င္တယ္။

သို႔ေသာ္ ဘာလဲဆိုေတာ့ ပါတီေတြေနနဲ႔ကေတာ့ ႀကိဳတင္ေျပာလို႔မရတဲ့အတြက္ မေျပာႏိုင္ေသးေပမဲ့လို႔ ေသခ်ာတာတခုကေတာ့ ဒီတစ္ခါမွာေတာ့ တခုခုျဖစ္လာရင္ ကၽြန္ေနာ္ထင္တယ္ ေ႐ႊဝါေရာင္ေတာ္လွန္ေရးတုန္းကလို ပါတီေတြဟာ ၿငိမ္ေနမယ့္ အေနထားမ်ဳိးေတာ့ မ႐ွိေတာ့ဘူး။ ဒီခါမွ ၿငိမ္လိုက္ၿပီဆိုရင္ေတာ့ ကၽြန္ေနာ္တို႔ ဘာမွ က်န္ေတာ့ မွာမဟုတ္ဘူး။ ေဒၚစုလို ေခါင္းေဆာင္မ်ဳိး လူထုေထာက္ခံမႈ အျပည့္အဝရွိၿပီး ေဒၚစုရဲ႕ အေရးခင္း ကမၻာရဲ႕ ေထာက္ခံမႈ အျပည့္ဝရွိတဲ့ အေရးအခင္း၊ အဲဒီလို အေရးခင္းမ်ဳိးမွာမွ ပါတီေတြဟာ ေ႐ႊႊဝါေရာင္တုန္းကလိုပဲ ေဘးထိုင္တိုင္ေနမယ္၊ လက္ပိုက္ၾကည့္ေနမယ္ ဆိုရင္ေတာ့ ဒါသူတို႔ရဲ႕ ေတာ္ေတာ္ႀကီးမားတဲ့ တန္ျပန္မႈေတြကို ေပၚလာမွာပဲ အဲဒါေၾကာင့္ ကၽြန္ေနာ္ထင္တယ္ ႏိုင္ငံေရးအင္အားစုေတြ အေနနဲ႔လည္း လူထုရဲ႕အံုၾကြမႈေတြမွာ ပါဝင္လာမွာပဲလို႔ ကၽြန္ေနာ္ကေတာ့ ခန္႔မွန္းတာေပါ့ေနာ္။

သီးသန္႔ လမ္းေပၚထြက္ၿပီးေတာ့ မပို႔ရဲဘူးေပါ့။ ဒီဘုရား ဝတ္တက္ၿပီးလို႔ ရွိရင္ ဒကာမႀကီးကို ေမတၱာဝိုင္းပို႔ၾကတယ္လို႔ သိရပါတယ္။

အရွင္တိကၡ (သံဃာ့တပ္ေပါင္းစု)

ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကို ေထာင္ခ်လုိက္မယ္ဆိုရင္ေတာ့ သံဃာထုေတြအေနနဲ႔ကေတာ့ အရင္ စက္တင္ဘာ လႈပ္႐ွားမႈ ေတြလို ျပန္လည္ေပၚေပါက္လာႏိုင္တာပါပဲ။ အရင္ ႏွစ္လည္း အေၾကာင္းျပၿပီးေတာ့  အဓိကရည္မွန္းခ်က္ ပန္း တိုင္ ကေတာ့ စစ္အာဏာ႐ွင္ စနစ္ျပဳတ္က်ၿပီးေတာ့ ျပည္သူလူထုကို အမွန္တကယ္ အက်ဳိးျပဳႏိုင္တဲ့ အစိုးရတရပ္ ေပၚ ေပါက္ေရးဆိုေတာ့ ဒီဟာကို အေၾကာင္းျပၿပီးေတာ့ ဒီဟာနဲ႔ပူးေပါင္းၿပီးေတာ့ အဲဒီအခ်က္ေပၚမွာ မူတည္ၿပီးေတာ့  စက္တင္ ဘာ လိုျဖစ္ရပ္မ်ဳိးဘဲ ျပန္ဖန္တီးရမွာပါ။

ဒါေပမယ့္ ဒီတခါၾကေတာ့ အကုန္လံုး အလႊာစံုအပါဝင္ သံဃာထု တခုတည္း မဟုတ္ ဘဲနဲ႔ ေက်ာင္းသားေရာ ျပည္သူလူထုေရာ ဝန္ထမ္းပါအပါအဝင္ ေပါင္းဖက္ႏိုင္ရင္အေကာင္းဆံုးျဖစ္မွာပါ ၊ျမန္မာ ႏိုင္ငံ တႏိုင္ငံလံုးအေပၚကို ေက်းဇူးရွိတဲ့ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေအာင္ဆန္းရဲ႕ သမီးလည္း ျဖစ္တဲ့ ျပည္သူလူထုအတြက္ တကယ္နစ္နာခံ ေဆာင္႐ြက္ေနတဲ့ အမ်ဳိးသမီး လည္းျဖစ္တယ္၊ တင္စားၿပီးေျပာလို႔ ရွိရင္ ျမန္မာႏိုင္ငံရဲ႕ အနာဂါတ္ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္ပါဘဲ၊ ဒီ အနာဂါတ္ ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္္ကို ႐ိုက္ခ်ဳိး ဖ်က္ဆီးပစ္မယ္ဆိုရင္ ျပည္သူလူထုရဲ႕ ေဒါသဟာ ထိန္းလို႔ရမယ္လို႔ မထင္ပါဘူး။

ျပည္သူလူထုကေတာ့ ဘုန္ႀကီးေတြ ဆြမ္းခံၾကြေနေတာ့ ပိုသိတာေပါ့ သူတို႔မွာ ဘဲဥေလးကို အာလူးနဲ႔ ေရာၿပီး ေတာ့ ဘဲဥေလး တစ္ျခမ္း၊ အာလူးေလးတစ္လံုးေလာက္နဲ႔ စားေနရတာ။ ျပည္သူလူထုရဲ႕ ႀကံဳေတြ႔ေနရ ရင္ဆိုင္ေနရတဲ့ အခက္အခဲ အကုန္လံုးက စီးပြားေရးေရာ လူမႈေရးေရာ အစစ အရာရာ အကုန္လံုးၾကပ္တည္းေနတာပဲ ။ ဒီၾကားထဲ သူတို႔ရဲ႕ မတရားတဲ့ ဖိႏွိပ္ခ်ဳပ္ခ်ယ္မႈ မ်ဳိးကိုလည္း ရင္ဆိုင္ေနရတာပါဘဲ။

မနက္မိုးလင္းရင္ ေရဒီယိုေလးေတြနဲ႔ အသံလႊင့္မီဒီယာေတြဘဲ လက္လွမ္းမွီတာေပါ့ ၊မရွိတဲ့ အိမ္ေတြကလဲ ရွိတဲ့ အိမ္ေတြက က်ယ္က်ယ္ဖြင့္တာေလးကို နားေထာင္ၿပီးေတာ့ အကုန္လံုးေတာ့ အဲဒါမတရားဘူး လုပ္သင့္တယ္ လို႔ေတာ့ အခ်င္းခ်င္းေဝဖန္ၾကတာေပါ့။ တခ်ဳိ႕ၾကေတာ့ သူတို႔နည္း သူတို႔ဟန္နဲ႔ ေမတၱာပို႔ၾကတာေပါ့။ သီးသန္႔လမ္းေပၚထြက္ၿပီးေတာ့ မပို႔ရဲဘူးေပါ့။ ဒီဘုရား ဝတ္တက္ၿပီးလို႔ ရွိရင္ ဒကာမႀကီးကို ေမတၱာဝိုင္းပို႔ၾကတယ္လို႔ သိရပါတယ္။

ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကို ေထာင္ခ်လိုက္မယ္ဆိုရင္ တစံုတရာ ဆႏၵျပပြဲေတြျဖစ္လာမယ္လို႔ ျပည္သူလူထုက ယုံၾကည္တယ္။

ကိုထင္ေပၚ (၂၀၀၇ မ်ဳိးဆက္သစ္ ေက်ာင္းသားမ်ားသမဂၢ)

၂၀၀၇ မ်ဳိးဆက္သစ္အေနနဲ႔ လက္မခံဘူးဆိုတာကို လႈပ္ရွားမႈေတြနဲ႔ ျပသခဲ့ၿပီးျဖစ္ပါတယ္၊ ေက်ာင္းသားေတြ အေနနဲ႔ကလဲ လႈပ္ရွားမႈေတြမွာ ပါဝင္လာတယ္၊ သူတို႔ကိုယ္တိုင္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ လြတ္ေျမာက္ေရးအတြက္ လႈပ္ရွားမႈေတြမွာ တက္တက္ၾကြၾကြပါဝင္လာတယ္၊ ဒါကိုၾကည့္ခ်င္းအားျဖင့္ နအဖက ၂၀၁၀ မွာ မျဖစ္မေနဆက္လုပ္မယ္၊ အာဏာရွင္စနစ္ ဆုိတာကို ဆက္လက္အသက္သြင္းသြားမယ္ဆိုတာေပၚလြင္ပါတယ္၊ တကယ္လို႔ လူထုေခါင္းေဆာင္

ေဒၚေအာင္ဆန္း စုၾကည္ကို ေထာင္ခ်လိုက္မယ္ဆိုရင္ ဒီထက္ႀကီးမားက်ယ္ျပန္႔တဲ့ ေက်ာင္းသားလႈပ္ရွားမႈေတြနဲ႔ ရင္ဆိုင္ႀကံဳေတြ႔ရမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကို ေထာင္ခ်လိုက္မယ္ဆိုရင္ က်ေနာ္တို႔ ေက်ာင္းသားထုအေနနဲ႔ လက္ပိုက္ၾကည့္ေနမွာ မဟုတ္ ဘူး၊ ၿငိမ္းၿငိမ္းခ်မ္းခ်မ္းနဲ႔ အၾကမ္းမဖက္ဘဲ က်ေနာ္တို႔ ဆႏၵကိုေဖာ္ထုတ္မယ္၊ ေနာက္ဆံုး လမ္းေပၚထြက္ၿပီး ျပည္သူလူထု ရဟန္းသံဃာေတြနဲ႔ ေပါင္းၿပီးဆန္႔က်င္ ဆႏၵေဖာ္ထုတ္သြားမယ္လို႔ ဆံုးျဖတ္ထားပါတယ္၊

လူထုအာ႐ံုစိုက္မႈကေတာ့ အျပည့္အဝရွိတယ္၊ တကယ္လို႔ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကို ေထာင္ခ်လိုက္မယ္ဆိုရင္ တစံု တရာ ဆႏၵျပပြဲေတြျဖစ္လာမယ္လို႔ ျပည္သူလူထုက ယုံၾကည္တယ္၊ အဲလုိျဖစ္လာရင္ လူထုက ခ်က္ခ်င္းဆိုသလို ပူးေပါင္းပါ ဝင္လာပါလိမ့္မယ္၊ အခုအခ်ိန္ထိ အရွိန္ေလ်ာ့က်သြားတာမရွိေသးဘူး၊

ေထာင္ခ်လိုက္မယ္ဆိုရင္  ေက်ာင္းတြင္းမွာ ေက်ာင္းသားဒီမိုကေရစီအံုၾကြမႈေတြ ေက်ာင္းတြင္လႈပ္ရွားမႈေတြ က်ေနာ္တို႔ ေဖာ္ေဆာင္မယ္၊ တျဖည္းျဖည္းနဲ႔ အင္းအားေကာင္းလာၿပီး ေက်ာင္းသားေတြ စုစည္းရၿပီဆိုတာနဲ႔ လမ္းေပၚကို ထြက္ၿပီး ကိုယ့္ဆႏၵေဖာ္ထုတ္ၿပီး ဒီမိုကေရစီ ရသည္အထိ တိုက္ပြဲဝင္သြားမွာပါ။

အဲသလုိသာ ရက္စက္ခဲ့ရင္ ဆိုးရြားတဲ့ အကိ်ဳးဆက္ေတြကိုသာ ရင္ဆိုင္ၾကံဳေတြ႔ ရမွာပါ။ ဗကသမ်ားအဖြဲ႕ခ်ဳပ္အေနနဲ႔လည္း ေရတို ေရရွည္ တိုက္ပြဲေတြကို စနစ္တက်စီမံၿပီး တိုက္ပြဲဝင္သြားမွာ ျဖစ္တယ္။

ကိုဇာနည္ ( ဗမာႏိုင္ငံလုံးဆိုင္ရာေက်ာင္းသားသမဂၢမ်ားအဖြဲ႔ခ်ဳပ္ – ABFSU)

က်ေနာ္တို႔ လက္ရွိ ဗကသမ်ားအဖြဲ႔ခ်ဳပ္အေနနဲ႔ အတိုက္အခံ အင္အားစုရဲ႕ အဓိကေခါင္းေဆာင္ျဖစ္တဲ့ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ အခုလုိ အဖမ္းဆီးခံ ထားရတဲ့ အေပၚ လံုးဝမႏွစ္ၿမိဳ႕ဘူး။ လက္ခံႏိုင္ျခင္းလည္း မရွိဘူး။ စစ္မွန္တဲ့ အေျခခံဥပေဒကို ဒီလို ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္အပါအဝင္ ႏိုင္ငံေရးအက်ဥ္းသားေတြကုိ  ဖမ္းဆီးအေရးယူတဲ့နည္းနဲ႔ ရယူ ႏိုင္မွာမဟုတ္ဘူး။ အတိုက္အခံ ႏိုင္ငံေရးအင္အားစုေတြရဲ႕သေဘာထား လုပ္ေဆာင္မႈေတြကို လွစ္လွ်ဴရႈျခင္းဟာ ျပည္တြင္း ၿငိမ္းခ်မ္း ေရးႏွင့္ တိုင္းျပည္ရဲ႕ ေအးခ်မ္းစြာ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရးႏွင့္ ဖြံ.ၿဖိဳးတိုးတက္ေရးကိုပါ လ်စ္လ်ဴရႈတာ ျဖစ္တယ္။ အတိုက္အခံအင္အားစုေတြကုိ မတရား ဖမ္းဆီး ေထာင္သြင္းအက်ဥ္းခ်တယ္၊ တဖက္သတ္ အေျခခံဥပေဒ ေရးဆြဲတယ္ ဆုိတာဟာ မင္းမဲ့စ႐ိုက္ ဆန္ဆန္၊လူမိုက္ဆန္ဆန္ေျဖရွင္းတာျဖစ္တယ္။ အဲသလုိ နည္းလမ္းမ်ိဳးနဲ႔ေတာ့ စစ္မွန္တဲ့ တိုးတက္ ေျပာင္းလဲမႈကို ဘယ္လိုမွမရရွိႏိုင္ပါဘူး။

ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္အပါအဝင္ အဖမ္းဆီးခံႏိုင္ငံေရး အက်ဥ္းသားအားလံုး ကိုျပန္လႊတ္ေပးျခင္းျဖင့္သာ တိုင္းျပည္ရဲ႕ စစ္မွန္တဲ့ ၿငိမ္းခ်မ္းစြာ တိုးတက္ ေျပာင္းလဲေရးကို အစျပဳႏိုင္မွာပါ။ အဲဒီကမွ တဆင့္ စစ္မွန္တဲ့ တိုင္းရင္းသား လူတန္းစား ေပါင္းစံု လက္ခံႏိုင္တဲ့အေျခခံဥပေဒနဲ႔ ပါတီစံုအေထြေထြေရြးေကာက္ပြဲကုိ ဦးတည္ေရွ႕ဆက္ႏိုင္ မွာျဖစ္တယ္။

ကၽြန္ေတာ္တို႕ ဗကသမ်ားအဖြဲ႔ခ်ဳပ္ဟာ သမိုင္းတေလွ်ာက္လံုး လူထုေရွ႕မွာ ရပ္ တည္ၿပီး လူထုအကိ်ဳးစီးပြားကို အစဥ္တစိုက္ ေဆာင္ရြက္ခဲ့တဲ့ အဖြဲ႕အစည္းျဖစ္ပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ လူထုက အမွန္တကယ္ လိုအပ္ေနတဲ့ စစ္မွန္တဲ့ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲမႈမ်ားရရွိဖုိ႔အတြက္ သမိုင္းေပး တာဝန္ေတြကို ဦးေဆြးဆံေျမ႕ ထမ္းေဆာင္သြား မွာပါ။ ဗကသမ်ားအဖြဲ႕ခ်ဳပ္အေနနဲ႔ ေဒၚေအာင္ ဆန္းစုၾကည္ အပါအဝင္ႏိုင္ငံေရး အက်ဥ္းသားေတြ အားလံုး ျပန္လည္လြတ္ ေျမာက္ေရးအတြက္ လိုအပ္တဲ့တိုက္ပြဲေတြ၊ campaignြကို အဆင့္ဆင့္ စနစ္တက် လုပ္ေဆာင္သြားမွာျဖစ္ပါတယ္။

ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကုိ ေထာင္ခ်မယ္ဆုိတာ လံုးဝလက္မခံႏိုင္တဲ့ အေၾကာင္းတရားပါ။ တိုင္းျပည္ အတြက္ ႀကီးမားတဲ့ဆံုးရံႈးနစ္နာမႈႀကီးလည္းျဖစ္၊ ရဟန္း၊ ရွင္လူ၊ ေက်ာင္းသား၊ ျပည္သူ တရပ္လုံးကုိလည္း စိန္ေခၚ လုိက္တာ ျဖစ္ပါတယ္။ စစ္အစုိးရက အဲသလုိသာ ရက္စက္ခဲ့ရင္ ဆိုးရြားတဲ့ အကိ်ဳးဆက္ေတြကိုသာ ရင္ဆိုင္ၾကံဳေတြ႔ ရမွာပါ။ ဗကသမ်ားအဖြဲ႕ခ်ဳပ္အေနနဲ႔လည္း ေရတို ေရရွည္ တိုက္ပြဲေတြကို စနစ္တက်စီမံၿပီး တိုက္ပြဲဝင္သြားမွာ ျဖစ္တယ္။ လံုေလာက္တဲ့ အင္အားစုေတြကို စုစည္းၿပီး အျဖစ္သင့္ဆံုး အစီအစဥ္ေတြကို စီစဥ္ေဆာင္ရြက္သြားမွာျဖစ္တယ္။ ဗကသမ်ားအဖြဲ႕ခ်ဳပ္အေနနဲ႔ လူထုရဲ႕အက်ိဳးစီးပြားကိုသာ အစဥ္ေရွးရႈၿပီး၊လူထုေရွ႕ကေန မားမားမတ္မတ္ ရပ္တည္သြားမွာ ျဖစ္တဲ့အေၾကာင္း ျပည္သူလူထုတရပ္လုံးကုိ အသိေပးခ်င္ပါတယ္။

ျပည္တြင္းမွာရွိတဲ့ ႏိုင္ငံေရးအင္အားစုေတြ၊ ျပည္တြင္းမွာရွိတဲ့ ျပည္သူေတြရဲ႕ လႈပ္႐ွားေဆာင္ရြက္မႈက အဓိကက်ဆံုးျဖစ္တယ္။

ဦးေအာင္မိုးေဇာ္ (လူ႔ေဘာင္သစ္ ဒီမိုကရက္တစ္ပါတီ – DPNS)

တစ္ခ်က္ကေတာ့ က်ေနာ္ျမင္တယ္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကို ကေန႔ က်ေနာ္တို႔ တုိင္းျပည္ရဲ႕ ႏိုင္ငံေရး ျဖစ္စဥ္ထဲကေန ဖယ္ထုတ္ဖို႔ က်ဳိးစားတာျဖစ္တယ္။ ႏွစ္အခ်က္ကေတာ့ အမ်ဳိးသားဒီမိုကေရစီ ဖြဲ႔ခ်ဳပ္ကို ဒီကေန႔ ႏုိင္ငံေရး ျဖစ္စဥ္ထဲကေန ဖယ္ထုတ္တာျဖစ္တယ္။သံုးအခ်က္ကေတာ့ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္၊ ခြန္ထြန္းဦး စသျဖင့္ ကိုမင္းကိုႏိုင္ ဒီႏိုင္ငံေရး အက်ဥ္းသားေတြအပါအဝင္ ျမန္မာျပည္ ဒီမိုကေရစီေရးလႈပ္႐ွားမႈ တစ္ခုလံုးကို တိုင္းျပည္ရဲ႕ ႏိုင္ငံေရးျဖစ္စဥ္က ေနၿပီးေတာ့ ဖယ္ထုတ္ဖို႔ နအဖရဲ႕က်ဳိးစားတဲ့ ေျခလွန္းတစ္ခု ျဖစ္တယ္လို႔ က်ေနာ္မ်င္္တယ္။

အဓိကေတာ့ နအဖရဲ႕ သူတို႔ ေျပာေျပာေနတဲ့ အဆင့္ (၇) ဆင့္ရွိတဲ့ လမ္းျပေျမပံုကို အဓမၼဆက္ၿပီးအေကာင္အထည္ေဖာ္ဖို႔တြက္ က်ဳိးစားတဲ့ လုပ္ရပ္ တခု ျဖစ္တယ္လို႔ က်ေနာ္အဲလုိပဲ ျမင္တယ္။

ပထမအခ်က္အေနနဲ႔ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကို တရားစြဲဆိုထားတဲ့ အေျခအေန၊ အမႈရင္ဆိုင္ေနရတဲ့ အေျခ အေနမွာ က်ေနာ္တို႔ ပါတီအပါအဝင္ ႏိုင္ငံေရးအင္အားစုေတြအေနနဲ႔က ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ ျပန္လြတ္ဖို႔ကိစၥ၊ ႏိုင္ငံေရး အက်ဥ္းသားေတြအားလံုးျပန္လြတ္ဖုိ႔ကိစၥကို ကိုယ္တတ္ႏိုင္တဲ့ဘက္က ႐ုန္းဖို႔လိုတယ္။ ဆက္ၿပီးေတာ့ ေဆာင္ရြက္ဖို႔လို တယ္လို႔ က်ေနာ္ေတာ့ အဲလိုယူဆတယ္။

ႏွစ္အခ်က္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကို သူတို႔ ျပတ္ျပတ္တင္းတင္း ေထာင္ခ်မယ္ဆိုရင္လည္းပဲ အဲဒီေထာင္ခ်တဲ့ ေန႔မွာ ျပည္တြင္း၊ ျပည္ပ ႏိုင္ငံေရးအင္အားစုေတြအေနနဲ႔ နအဖရဲ႕ ေဆာင္႐ြက္ခ်က္ေတြကို ဆန္႔က်င္တဲ့အေနနဲ႔ ဝိုင္းဝန္း ၿပီးေတာ့ ကန္႔ကြက္႐ႈံ႕ခ်ဖို႔ လိုတယ္လို႔ က်ေနာ္ ျမင္တယ္။

သံုးအခ်က္က လက္ရွိအေျခအေန တိုင္းျပည္အေျပာင္းအလဲျဖစ္ဖို႔ဆိုတဲ့ ကိစၥမွာ ျပည္တြင္းမွာ႐ွိတဲ့ ႏုိင္ငံေရး အင္အားစုေတြရဲ႕ ေဆာင္႐ြက္ႏိုင္မႈ၊ ျပည္တြင္းမွာရွိတဲ့ ျပည္သူလူထုေတြရဲ႕ ေဆာင္ရြက္ႏုိင္မႈက အေရးႀကီးတယ္လို႔ က်ေနာ္ ျမင္တယ္။ ဒါေၾကာင့္ ျပည္တြင္းမွာရွိတဲ့ ႏိုင္ငံေရးအင္အားစုေတြ၊ ျပည္တြင္းမွာရွိတဲ့ ျပည္သူေတြရဲ႕ လႈပ္႐ွားေဆာင္ရြက္မႈက အဓိကက်ဆံုးျဖစ္တယ္။ က်ေနာ္တို႔ တိုင္းျပည္အေျပာင္းအလဲျဖစ္ဖို႔အတြက္ကို အဲဒီေတာ့ က်ေနာ္တို႔က အားစိုက္ ေဆာင္႐ြက္သင့္တယ္လို႔ က်ေနာ္ေတာ့ အဲလိုယူဆပါတယ္။

က်ေနာ့္အျမင္ေျပာရရင္ ကေန႔က်ေနာ္တို႔ တိုင္းျပည္မွာျဖစ္ေနတဲ့ အေျခအေနအေပၚမွာ ႀကိဳက္ႏွစ္သက္ျခင္း မ႐ွိဘူး။ လက္ခံျခင္း မ႐ွိဘူး။ အခုလို ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကို ထိန္းသိမ္းလိုက္တဲ့ အေပၚမွာလဲ ျပည္သူအမ်ားစုရဲ႕ ဆႏၵကေတာ့ လံုးဝလက္ခံႏိုင္ျခင္းမရွိဘူးလို႔ က်ေနာ္အဲလိုပဲ မ်င္ပါတယ္။ ျပည္သူလူထုအေနနဲ႔ သိရွိမႈ၊ အာ႐ံုစိုက္မႈလဲ ႐ွိတယ္လို႔ က်ေနာ္ယံုပါတယ္။

အဓိကအားလံုးရဲ႕ ရည္ရြယ္ခ်က္ကေတာ့ ၂၀၀၈ ဖြဲ႔စည္းပံုအေျခခံ ဥပေဒကို ဒီတိုင္းပဲ နအဖ ဆက္လုပ္ေနမယ္ဆိုရင္ အဲဒီဟာကို လက္မခံဖို႔နဲ႔ အဲဒီဟာကို အေကာင္အထည္ေဖာ္ဖို႔ ၂၀၁၀ ေ႐ြးေကာက္ပြဲကို အသိ အမွတ္မျပဳဖို႔ အတြက္ က်ေနာ္တို႔ ဆက္ႀကိဳးပမ္းသြားမယ္။

ေဒါက္တာႏိုင္ေအာင္ (ျမန္မာႏုိင္ငံဒီမိုကရက္တစ္အင္အားစု – FDB)

ပထမ တစ္ခုကေတာ့ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကို ၂၀၁၀ ေ႐ြးေကာက္ပြဲ ျဖစ္စဥ္မွာ မပါေအာင္လုပ္ဖို႔ ႀကိဳးစားတဲ့ ႀကိဳးစားခ်က္လုိ႔ က်ေနာ္ ျမင္ပါတယ္။

ဒုတိယ တခုအေနနဲ႔ NLD ကေနၿပီးေတာ့ ကမ္းလွမ္းထားတဲ့ ၂၀၁၀ ေ႐ြးေကာက္ပြဲ မတိုင္ခင္မွာ Constitution အေပၚမွာ အေျခခံၿပီးေတာ့ ေတြ႔ဆံုုေဆြးေႏြးေရး ျပန္လည္သံုးသပ္ေရးအတြက္ကို  ေတြ႔ဆံုေဆြးေႏြးေရးလုပ္ဖို႔ ဆိုတဲ့ဟာကို ျငင္းပယ္လုိက္တဲ့ ဥစၥာလို႔လဲ ယူဆပါတယ္။ ေနာက္ အတိုက္ခံအင္အားစုေတြအားလံုးကလဲ ေျပာေနတဲ့ အမ်ဳိးသား ျပန္လည္သင့္ျမန္႔ေရး္ကိုလဲ ျငင္းပယ္ၿပီးေတာ့မွ သူတို႔ အေနနဲ႔ စစ္အာဏာရွင္စနစ္ကို ပိုၿပီးေတာ့ သက္ဆိုး ရွည္ေအာင္လုပ္မယ့္ ၂၀၀၈ ဖြဲ႕စည္းပံု အေျခခံဥပေဒကို အေကာင္အထည္ေဖာ္သြားမယ့္ ေ႐ြးေကာက္ပြဲကို ဆက္လုပ္ဖို႔ ႀကိဳးစားတယ္လို႔ က်ေနာ္ ျမင္ပါတယ္ ခင္ဗ်ာ။

အဓိကကေတာ့ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္နဲ႔ ႏိုင္ငံေရးအက်ဥ္းသား လြတ္ေျမာက္ေရးဆိုင္ရာ လူထုလႈပ္႐ွားမႈေတြကို က်ေနာ္တို႔ တတ္ႏိုင္သမွ် က်ေနာ္တို႔ႀကိဳးစားသြားမယ္။ ေနာက္ၿပီးေတာ့ ၂၀၀၈ ဖြဲ႔စည္းပံု အေျခခံဥပေဒနဲ႔ ၂၀၁၀ ကို လက္မခံတဲ့ လႈပ္႐ွားမႈေတြကို က်ေနာ္တို႔ ဆက္ႀကိဳစားသြားမယ္။ ႏိုင္ငံတကာမွာ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကို တကယ္လို႔မ်ား အျပစ္ေပးအေရးယူလာလို႔ ရွိရင္ ႏိုင္ငံတကာအေနနဲ႔ ပိုၿပီးေတာ့ထိေရာက္တဲ့ ပစ္မွတ္ထားၿပီးေဆာင္ရြက္တဲ့ ပိတ္ဆို႔အေရးယူမႈေတြ ျဖစ္လာဖို႔အတြက္ က်ေနာ္တို႔ ႀကိဳးပမ္းသြားမယ္။ ေနာက္ၿပီးေတာ့ ကုလသမၼဂလံုၿခဳံေရးေကာင္စီ အဆင့္ကေနၿပီးေတာ့မွ ဗမာျပည္တြင္းကို အေရးယူေဆာင္ရြက္မႈေတြ ျဖစ္လာေအာင္ က်ေနာ္တို႔ ဆက္ၿပီးေတာ့ ႀကိဳးပမ္းသြားမယ္။ အဓိကအားလံုးရဲ႕ ရည္ရြယ္ခ်က္ကေတာ့ ၂၀၀၈ ဖြဲ႔စည္းပံုအေျခခံ ဥပေဒကို ဒီတိုင္းပဲ နအဖ ဆက္လုပ္ေနမယ္ဆိုရင္ အဲဒီဟာကို လက္မခံဖို႔နဲ႔ အဲဒီဟာကို အေကာင္အထည္ေဖာ္ဖို႔ ၂၀၁၀ ေ႐ြးေကာက္ပြဲကို အသိ အမွတ္မျပဳဖို႔ အတြက္ က်ေနာ္တို႔ ဆက္ႀကိဳးပမ္းသြားမယ္။

သာမာန္ေန႔စဥ္ စားဝတ္ေနေရး႐ုန္းကန္ေနရတဲ့ ျပည္သူေတြအေနနဲ႔ကေတာ့ ဒီကိစၥကို ႏိုင္ငံေရးကိစၥေတြအေပၚမွာ အခ်ိန္ျပည့္ျဖစ္ႏိုင္ဖို႔ အတြက္ခက္ႏိုင္ပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ က်ေနာ္တို႔ ေတြ႔ေနရတဲ့ အေျခအေနေတြအရ ေျပာရမယ္ဆိုရင္ေတာ့ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ ကိစၥနဲ႔ ေျပာရမယ္ဆိုရင္ေတာ့ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္က ျပည္သူေတြ ရင္ထဲမွာေရာက္ေနၿပီးသား ေခါင္းေဆာင္တစ္ဦးျဖစ္ေနတဲ့ အခါၾကေတာ့ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ ကိစၥနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး ပိုၿပီးေတာ့ စိတ္ဝင္စားမႈေတြ၊ နားေထာင္မႈေတြ၊ ေလ့လာမႈေတြ၊ အာ႐ံုစူးစိုက္မႈေတြ ရွိတယ္လို႔ေတာ့ က်ေနာ္တို႔ ယူဆပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ လြတ္ေျမာက္ေရးနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီးေတာ့ လူထုလႈပ္ရွားမႈလို႔ေျပာမယ္ဆိုလို႔ရွိရင္ အဲဒီအေန အထားကေတာ့ အမ်ားႀကီး ႀကိဳးစားရဦးမယ္ လို႔ က်ေနာ္ထင္ပါတယ္။

အေျခခံက်တဲ့ ကိစၥ တခုေျပာမယ္ အိမ္႐ွင္နဲ႔ သူခိုး၊ သူခိုးအိမ္ထဲကို ဝင္လာရင္ဘာေၾကာင့္ သူခိုးကို မဖမ္းတာလည္း အဲဒီ သူခိုးကို ေစာင့္ေ႐ွာက္ ဖို႔ တာဝန္ရွိတဲ့ ႏိုင္ငံေတာ္ရဲ႕ လံုၿခံဳေရးကိုတာဝန္ယူ လစာ ရိကၡာ ေတြစားထားတဲ့ သူေတြဘာလို႔ တာဝန္ပ်က္ကြက္ ၾကတာလည္း။ အဲဒီ အခ်က္ေပါ့ အဲဒီမွာလဲ တာဝန္ရွိတဲ့သူေတြ တာဝန္ပ်က္ကြက္တဲ့သူေတြကို ဥပေဒနဲ႔အညီ ျပဳမူေဆာင္ရြက္ေနတာကို လံုးဝမေတြရဘူး။

ကိုေမာင္ေမာင္ေလး (လူ႔အခြင့္အေရး ကာကြယ္ျမႇင့္တင္သူမ်ားကြန္ယက္ – HRDP)

ဒီမွာက ေရဘူယ်ၿခံဳေျပာရင္ေတာ့ဗ်ာ ဒါ လူ႔အခြင့္အေရးကို ျပင္းျပင္းထန္ထန္ခ်ိဳးေဖာက္လိုက္တဲ့ ကိစၥပဲ။ ဥပေဒ ဆိုင္ရာ အခြင့္အေရးေတြကို လံုးဝဆံုးရွဳံးခဲ့တယ္။ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကို ေနအိမ္အက်ယ္ခ်ဳပ္ ခ်ိဳးေဖာက္မွဳဆိုတဲ့ ကိစၥနဲ႔ စြဲတာကို အဲဒီေတာ့ ေနအိမ္အက်ယ္ခ်ဳပ္ဘာေၾကာင့္က်ရတုန္းဆိုတာကို က်ေနာ္တို႔ ဒီမွာ ဥပေဒအပိုင္းကေန က်ေနာ္တို႔ နည္းနည္း စီစစ္ဖို႔လိုလိမ့္မယ္။ အဲဒီေတာ့ ၂၀၀၃ ကို ျပန္သြားရလိမ့္မယ္ဗ်။ အဲဒီေတာ့ ၂၀၀၃ မွာေပါ့ဗ်ာ၊ ဥပေဒဆိုင္ရာ ပုဒ္ထီးပုဒ္မေတြနဲ႔ က်ေနာ္မေျပာဘူး၊ အင္မတန္ သဘာဝက်တဲ့ ဥပေဒပုဒ္မေတြနဲ႔ က်ေနာ္ေျပာမယ္ အၾကမ္းဖက္ခံရသူနဲ႔ အၾကမ္းဖက္သတ္ခံရသူ အသတ္ခံရသူ အ႐ိုက္ခံရသူနဲ႔ ႐ိုက္တဲ့လူ အဲဒီမွာ ဥပေဒအေၾကာင္းရ က်ေနာ္တို႔ ဘယ္လိုစီစဥ္ရမယ္ ေသခ်ာတာတစ္ခုကေတာ့ ၂၀၀၃ ျဖစ္စဥ္က အၾကမ္းဖက္ခံရသူေတြကို ဖမ္းဆီးတဲ့ပြဲျဖစ္တယ္ ။

ေနာက္တစ္ခ်က္က အသတ္ခံရတဲ့သူေတြနဲ႔ အ႐ိုက္ခံရတဲ့ သူေတြကို ဖမ္းဆီးအေရးယူ ထိန္းခ်ဳပ္တဲ့ ပြဲျဖစ္တယ္။ အဲဒီေတာ့ အဲဒီျဖစ္စဥ္မွာကိုက ဥပေဒနဲ႔ ဆန္႔က်င္ေနပါတယ္။ ဥပေဒအရ လုပ္မယ္ဆိုရင္ က်ေနာ္တို႔ အၾကမ္းဖက္တဲ့သူနဲ႔ အၾကမ္းဖက္ခံရတဲ့သူ အၾကမ္းဖက္တဲ့သူေတြ ဘာေၾကာင့္ ဥပေဒနဲ႔အညီ ႐ံုးေတာ္ကို မတင္လာတာလဲ ေနာက္ထပ္ျဖစ္စဥ္မွာလဲ ေဒၚေအာင္ဆန္း စုၾကည္ရဲ႕ေနအိမ္အက်ယ္ခ်ဳပ္ ေဖာက္ဖ်က္မႈေပါ့ဗ်ာ ဒီမွာလဲက်ေနာ္ ပုဒ္ထီး၊ ပုဒ္မေတြပ္ မေျပာလိုဘူး အေျခခံက်တဲ့ ကိစၥ တခုေျပာမယ္ အိမ္႐ွင္နဲ႔ သူခိုး၊ သူခိုးအိမ္ထဲကို ဝင္လာရင္ဘာေၾကာင့္ သူခိုးကို မဖမ္းတာလည္း အဲဒီ သူခိုးကို ေစာင့္ေ႐ွာက္ဖို႔ တာဝန္ရွိတဲ့ ႏိုင္ငံေတာ္ရဲ႕ လံုၿခံဳေရးကိုတာဝန္ယူ လစာရိကၡာေတြစားထားတဲ့ သူေတြဘာလို႔ တာဝန္ပ်က္ကြက္ ၾကတာ လည္း အဲဒီ အခ်က္ေပါ့ အဲဒီမွာလဲ တာဝန္ရွိတဲ့သူေတြ တာဝန္ပ်က္ကြက္တဲ့သူေတြကို ဥပေဒနဲ႔အညီ ျပဳမူေဆာင္ရြက္ေနတာကို လံုးဝမေတြရဘူး။

ဒါ ဥပေဒအေၾကာင္းအရ ပုဒ္ထီး၊ ပုဒ္မေတြအရ မသိပဲ အင္မတန္မွ သဘာဝက်ေသာ လူမႈ တရား ႐ႈေထာင့္ကၾကည့္ရင္ ဒီလိုျဖစ္စဥ္မွ ဥပေဒဆိုင္ရာ အခြင့္အေရးေတြကို လံုးဝ ခ်ဳိးေဖာက္ခံရတာ ျဖစ္တယ္။ လက္႐ွိ ျဖစ္စဥ္ေတြကို က်ေနာ္တို႔ ၾကည့္မယ္ဆိုရင္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ဘက္က ဥပေဒဆိုင္ရာအခြင့္အေရး ကာကြယ္ပိုင္ခြင့္ အျပည့္အဝမရဘူး အဲဒီ အေနအထားမ်ဳိးမွာ က်ေနာ္တို႔က ဒါ ဥပေဒခ်ဳိးေဖာက္မႈပဲလို႔ က်ေနာ္တို႔ ျမင္တယ္။ ဥပေဒဆိုင္ရာ အခြင့္အေရးေတြကို ခံစားပိုင္ခြင့္ မ႐ွိဘူး ျပည္တြင္းမွာ ဥပေဒ မရွိဘူး ဥပေဒ မဲ့ေနတယ္ဆိုတာကို ျပတာပါ။

က်ေနာ္တို႔ ဒီမွာ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကို ေထာင္ခ်လိုက္တယ္ ဆိုတာထက္ေပါ့ေနာ္ တစ္ခ်က္ က်ေနာ္တို႔ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကို လူတစ္ေယာက္လို႔ က်ေနာ္တို႔ ျမင္ပါတယ္။ အင္မတန္မွ ျပည္တြင္းက လက္ခံေသာ လူထုက ခ်စ္ခင္ေသာ ႏိုင္ငံတကာက လက္ခံေသာ ျပည္တြင္းရဲ႕ တိုးတက္မႈေတြကို လုပ္ေပးႏိုင္လိမ့္မယ္ ျပည္တြင္းရဲ႕ စည္းလံုး ညီညြတ္မႈကို လုပ္ေပးႏိုင္လိမ့္မယ္ဆုိတာကို ျပည္တြင္းေရာ ျပည္ပကပါ အားထားတဲ့ ပုဂၢိဳလ္တစ္ေယာက္ ျဖစ္စဥ္မွာလဲ အခုနက ေျပာသလိုေပါ့ ဥပေဒနဲ႔ မမွ်တစြာလုပ္ခဲ့တဲ့ ကိစၥ က်ေနာ္တို႔ဘက္ကေတာ့ ဒီ ကိစၥေတြကို ျပင္းျပင္းထန္ထန္ ႐ႈံ႕ခ် ရမယ္။

ေနာက္ဆက္တြဲ ဘာေတြလုပ္မလဲ ဆိုတာကေတာ့ က်ေနာ္တို႔မွာ HRDP နဲ႔ လုပ္တဲ့ ကိစၥကလဲ နည္းပါတယ္။ ဘာျဖစ္လုိ႔လဲဆိုေတာ့ ကုလသမဂၢ လူ႔အခြင့္အေရး ေကာင္စီကိုယ္တိုင္ လူ႔အခြင့္အေရးခ်ဳိးေဖာက္ခံခဲ့ရတဲ့ အေၾကာင္းေတြ ျပင္းျပင္းထန္ထန္ ခ်ဳိးေဖာက္ခံရတဲ့ အေၾကာင္းေတြသိတယ္ ျပင္းျပင္းထန္ထန္ ခ်ဳိးေဖာက္ခံရတဲ့ ခ်က္လက္ေတြရွိတယ္  သို႔ေသာ္ တရားရံုးေတြမရွိဘူး၊ စစ္တပ္ေတြမရွိဘူး အဲဒီအတြက္သူတို႔မွာ လုပ္ပိုင္ခြင့္ေတြနည္းပါတယ္။ အလားတူ က်ေနာ္ တို႔ ျပည္တြင္းမွာ HRDP အေနနဲ႔လုပ္တဲ့ အခါမွာ ဘာလုပ္ႏိုင္မလဲ ဘာဆက္လုပ္မလဲ ဆိုတာကိုလႈပ္ရွားမႈအရ က်ေနာ္တို႔ လုပ္ႏိုင္မႈနည္းပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ လူ႔အခြင့္အေရး ခ်ဳိးေဖာက္မႈခံရတဲ့ ကိစၥေတြကို စာတမ္းတစ္ေစာင္ျပဳစုၿပီးေတာ့ ႏိုင္ငံတကာ လူ႔အခြင့္အေရးဖြဲ႕စည္းေတြကို သိရွိေအာင္ျပင္ဆင္ေနတာ ရွိပါတယ္။

က်ေနာ္တို႔ အခုမွ ရွင္းလင္းတင္ျပတာမဟုတ္ပါဘူး။ ၁၄ ရက္ေန႔ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကို ေနအိမ္အက်ယ္ ခ်ဳပ္နဲ႔ စၿပီးေတာ့ ခ်ဳိးေဖာက္တယ္လုိ႔ တရားစြဲဆိုတဲ့ ေန႔ကေပါ့ေနာ္ အတိက်ေျပာရရင္ ၁၆ ရက္ေန႔ကေပါ့ေနာ္ ေဒသေပါင္း ၁၆ ခု ၿမိဳ႕နယ္နဲ႔ ေျပာရင္ ၁၆ ၿမိဳ႕နယ္ ၊ ေက်းလက္ေဒသေတြ အမ်ားႀကီး သြားထားပါတယ္။

ေက်းလက္ေဒသေတြမွာ က်ေနာ္တို႔ ဘာေတြ ႏႈိးေဆာ္လဲဆိုရင္ က်ေနာ္တို႔ လူ႔အခြင့္အေရးသမားျဖစ္တဲ့အတြက္ေၾကာင့္ လူ႔အခြင့္အေရး အေျခခံၿပီး ေဘးကေနၿပီး ဥပေဒအေၾကာင္းဆိုင္ရာမဲ့တဲ့ ကိစၥေတြ က်ေနာ္အခုနက ေျပာသလိုပဲ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ ေထာင္က် သြားရင္ ဘာဆက္လုပ္မလဲ ဆိုတဲ့ ကိစၥေတြ က်ေနာ္တို႔ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ ေထာင္က်သြားၿပီ ဆိုမွ မဟုတ္ပါဘူး ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကို ေနအိမ္အက်ယ္ခ်ဳပ္ခ်ဳိးေဖာက္တယ္ဆိုၿပီး ႐ံုးတင္စဥ္ကတည္းက စၿပီး လူ႔အခြင့္အေရးရဲ႕ ျဖစ္ စဥ္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ ကိစၥနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီးေတာ့ ဥပေဒဆိုင္ရာ ခ်ဳိးေဖာက္ခံရမႈေတြအမ်ဳိးသမီးဆိုင္ရာ အခြင့္အေရး ခ်ဳိးေဖာက္ခံရမႈေတြ ေနာက္တခါ အေျခခံ လူ႔အခြင့္အေရးနဲ႔ ၂၀၀၈ ဖြဲ႕စည္းပံု အေျခခံဥပေဒ ေနာက္တစ္ခါ အေျခခံ လူ႔ အခြင္ အေရးနဲ႔ ၂၀၁၀ ျပဳလုပ္လိမ့္မည္ဆိုေသာ ေ႐ြးေကာက္ပဲြ ကိစၥေတြ အဲဒီမွာ က်ေနာ္တုိ႔ လူ႔အခြင့္အေရး အေျခခံေတြ ဘယ္ေလာက္ ကင္းမဲ့စြာသင့္တင့္ခံေနရလဲ လူ႔အဖြဲ႔အစည္းေပၚမွာ ဘယ္ေလာက္ အာမခံခ်က္ေတြ ကင္းမဲ့ေနတယ္ ဆိုတာ ကို က်ေနာ္တို႔ နယ္ၿမိဳ႕ေတြမွာ က်ေနာ္တို႔ ၁၆ ရက္ေန႔ကတည္းက သြားၿပီးေဆာင္ရြက္ေနပါတယ္။

ေဒသအသီးသီးမွာ HRDP ကို တာဝန္ယူေနတဲ့ သူေတြကို က်ေနာ္တို တိုင္ပင္ထားပါတယ္။ ေ႐ွ႕ဆက္ေထာင္က်သြားၿပီးတဲ့ေနာက္မွာလဲ က် ေနာ္တို႔ လူ႕အခြင့္အေရးဥပေဒဆိုင္ရာနဲ႔ ပတ္သက္လို႔ ေသာ္လည္းေကာင္း အမ်ဳိးသမီးအဖြဲ႔အစည္းနဲ႔ ပတ္သက္လို႔ ေသာ္ လည္းေကာင္း တင္္္္္ျပ္ဖို႕႔ က်ေနာ္တို႔ စာတမ္းတေစာင္ျပဳစုေနပါတယ္။ အဲဒီ ကိစၥေတြကိုလဲ က်ေနာ္တို႔ ေရွ႕ဆက္ၿပီးေတာ့ ျပည္သူ႔ကို ဗမာျပည္တြင္းမွာ လူ႔အခြင့္အေရးဘယ္ေလာက္ ခ်ဳိးေဖာက္ခံေနရလဲ ဘယ္ေလာက္ ခ်ဳိးေဖာက္ခံရ ႏိုင္ဖြယ္ရွိ တယ္ ဆိုတာကို လူ႔အခြင့္အေရးခ်ဳိးေဖာက္မႈေတြကို ဖြဲ႔စည္းပံု အေျခခံဥပေဒထဲမွာ ေသာ္လည္းေကာင္း၊ ဥပေဒအေနနဲ႔ ေသာ္လည္းေကာင္း တတည္ျပဳျပဌာန္းၿပီးေတာ့ ေသာ္လည္းေကာင္း အကာအကြယ္မဲ့ ဆက္လက္ျဖစ္ေနတဲ့ ကိစၥေတြကို က်ေနာ္တို႔ လူထုကို က်ယ္က်ယ္ျပန္႔ျပန္႔ ဆက္လက္အသိေပးသြားမွာ ျဖစ္ပါတယ္။

x x x x x

အႏွစ္ (၂၀) ကာလအတြင္းမွာ ဒီေဆးခန္းကုိ ဦးေဆာင္ေနတဲ့ ဆရာမအေနနဲ႔ ဘာေတြကို အေကာင္းဆုံး လုပ္ေဆာင္ႏိုင္ခဲ့သလဲဆုိတာကုိ အရင္ေျပာျပေပးပါ။

က်မတို႔လုပ္ေဆာင္ႏိုင္ခဲ့တဲ့ အတိုင္းအတာမွာေတာ့ အေျခခံအက်ဆုံး ေျပာမယ္ဆုိရင္ေတာ့ မိခင္ေတြ လံုၿခံဳစိတ္ခ်ရတဲ့ ေနရာမွာ ကေလးေမြးဖြားခြင့္ ရရွိဖို႔တို႔၊ ေနာက္ၿပီး အဓိကျဖစ္ေနတဲ့ ငွက္ဖ်ားေရဂါေတြကုိ ကုသေပးႏုိင္တာေတြ၊ ေနာက္ၿပီးေတာ့ တခ်ိန္တည္းမွာ စစ္ေဘးစစ္ဒဏ္ေၾကာင္႔ ဒီ … စိတ္ပိုင္းဆိုင္ရာ ႐ုပ္ပိုင္းဆိုင္ရာေပါ့ေနာ္ ဒုကၡိတျဖစ္မႈေတြကို ေျခတုလက္တုဌာနေတြက တတ္ဆင္ေပးတာ၊ ေနာက္ေတာ့ အသက္ႀကီး႐ြယ္အိုေတြ၊ မျမင္မကန္းျဖစ္ေနသူေတြကုိ မ်က္စိအလင္းျပန္ရေအာင္ လုပ္ေပးႏုိင္တာေပ့ါေနာ္၊ ဒါေတြက က်မတို႔ေဆာင္႐ြက္ေပးႏိုင္တဲ့ အေျခအေနေပါ့၊

တခ်ိန္တည္းမွာပဲ က်မတို႔ လူထုေတြကိုယ္တိုင္ကေနၿပီးေတာ့ ကုိယ့္ရဲ႕႔ က်န္းမာေရး၊ ပညာေရးနဲ႔ လူမႈေစာင့္ေရွာက္ေရးကိစၥေတြကုိ စုစည္းေဆာင္ရြက္ျခင္းအားျဖင့္ လူမႈအေျချပဳ အဖြဲ႔အစည္းေတြကေနၿပီးေတာ့ က်မတုိ႔ကုိ တတတ္တအားနဲ႔ ႏိုင္ငံရဲ႕ဖြံ႕ၿဖိဳးေရးေတြ၊ ႏိုင္ငံျပန္လည္တည္ေထာင္ေရးေတြမွာ ပါဝင္ႏုိင္တယ္ဆုိတာကုိလည္း အားလုံးက အသိအမွတ္ျပဳ လက္ခံလာၾကတယ္၊ ယံုၾကည္လာၾကတဲ့ အတြက္ေၾကာင့္ ဒါေတြက ဒီျဖတ္သန္းမႈမွာ ေအာင္ျမင္မႈတခုလို႔ ေျပာလို႔ရပါတယ္။

ဒီေအာင္ျမင္မႈအေပၚမွာ အေျခခံၿပီးေတာ့ အနာဂတ္မွာ ဆရာမတို႔အေနနဲ႔ ဘာေတြကို အေကာင္းဆံုး လုပ္ေဆာင္ႏိုင္လိမ့္မယ္လို႔ ေမွ်ာ္လင့္ထားပါသလဲခင္ဗ်ား။

အနာဂတ္ကာလမွာ ေဆာင္႐ြက္ႏုိင္ဖို႔ကက်ေတာ့ က်မတို႔ တဦးခ်င္းစီရဲ႕ တာဝန္ရွိမႈေတြနဲ႔ စုဖြဲ႔မႈေတြရဲ႕ တန္ဖိုးေတြကို ပုိၿပီးေတာ့ တန္ဖုိးထားလာဖုိ႔၊ တခ်ိန္တည္းမွာပဲ ျမန္မာႏိုင္ငံရဲ႕ ဒီမိုကေရစီနဲ႔ လူ႔အခြင့္အေရး ေျပာင္းလဲမႈမွာ က်မတို႔ ႏိုင္ငံသားေတြအေနနဲ႔ အိမ္နီးခ်င္းႏိုင္ငံေတြနဲ႔ျဖစ္ေစ၊ ႏိုင္ငံတကာနဲ႔ျဖစ္ေစ၊ တျခားေသာ တိုင္းရင္းသားအဖြဲ႔အစည္း၊ ဒီမုိကေရအဖြဲ႔အစည္းမ်ားန႔ဲ ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္ၾကဖုိ႔၊ ဒါ့ထက္ပိုၿပီးေတာ့ နီးနီးကပ္ကပ္နဲ႔ စုစုစည္းစည္း ေဆာင္ရြက္ႏုိင္ဖို႔ က်မတို႔ ဆက္လက္ ႀကိဳးစားသြားမွာျဖစ္ပါတယ္။

ဒီေန႔ဆုိရင္ ေဆးခန္းဟာ အႏွစ္ (၂၀) ကာလ႐ွိသြားၿပီေပါ႔ေနာ္၊ အဲဒီေတာ့ ဒီေန႔ဒီခ်ိန္ခါမွာ ဆရာမအေနနဲ႔ ရင္ထဲမွာ႐ွိတဲ့စကား ဘာမ်ားေျပာခ်င္ပါသလဲခင္ဗ်ား။

က်မတို႔ ဒီနယ္စပ္ကို ေရာက္ရွိလာတဲ့အခ်ိန္မွာလဲ … အထဲမွာရွိတုန္းက၊ ျပည္တြင္းမွာရွိတုန္းကေပါ႔ေနာ္၊ လြန္ခဲ့တဲ့ အႏွစ္ (၂၀) မွာ က်မတုိ႔ျပည္သူလူထုေတြရဲ႕ ဆင္းရဲႏြမ္းပါးမႈေတြ၊ ခြဲျခားဆက္ဆခံရံမႈေတြကို အေျခခံၿပီးေတာ့ မခံခ်င္စိတ္ေတြနဲ႔ ဒီကို ေရာက္ရွိလာၾကတယ္၊ သို႔ေသာ္လည္း အေရးေပၚေတြ႔ႀကံဳရတဲ့ လက္ရွိအေျခအေနမွာရွိတဲ့ က်မတုိ႔ လုပ္ေဖၚကုိင္ဖက္ေတြနဲ႔၊ စိတ္ဓါတ္ခြန္အားေတြနဲ႔ပဲ အေျချပဳၿပီးေတာ့ ကူညီပံ့ပိုးတဲ့ အသိုင္းအဝုိင္းေတြနဲ႔ က်ယ္ျပန္႔လာေအာင္ ေဆာင္ရြက္ၿပီးေတာ့ ဒီထိ က်ယ္က်ယ္ျပန္႔ျပန္႔ ေဆာင္ရြက္ဖို႔ ႀကိဳးစားႏုိင္ခဲ့ၾကတယ္။

အစကေတာ့ ထိုင္းႏိုင္ငံဟာ က်မတို႔ရဲ႕ ယာယီခိုနားရာ ေနရာတခုအေနနဲ႔ပဲ ထင္ခဲ့တယ္၊ လက္ရွိမွာေတာ့ က်မတို႔ အႏွစ္ (၂၀) ျဖတ္သန္းမႈမွာ ဒါ့ထက္ပိုၿပီးေတာ့ ဆိုးရြားတဲ့ လူထုေတြရဲ႕ ျပႆနာေတြကို ပိုျမင္ရတဲ့အတြက္ေၾကာင့္ စိတ္မေကာင္းစရာေတြေတာ့ အမ်ားႀကီးျဖစ္ပါတယ္၊ သို႔ေသာ္လည္း က်မတုိ႔ တဦးခ်င္းစီရဲ႕တာဝန္ရွိမႈေတြနဲ႔ ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္မႈေတြရဲ႕ တန္ဖိုးေတြကို ပုိၿပီးေတာ့ သိနားလည္လာၾက တယ္လုိ႔လည္း ယံုၾကည္ပါတယ္၊ အဲဒီအေပၚမွာ က်မတို႔ ဆက္လက္ေဆာင္ရြက္ရမယ့္ ကိစၥရပ္ေတြဟာ တဦးခ်င္းစီရဲ႕ တာဝန္ရွိမႈနဲ႔ အရည္အေသြး ျမင့္မားမႈေတြကိုလည္း ဆက္လက္ႀကိဳးစားသြားမွာျဖစ္သလုိ စုဖြဲ႔မႈေတြကို တန္ဖိုးထားၿပီးေတာ့ က်မတို႔ ညီညီညာညာ ဆက္လက္ ေဆာင္ရြက္သြားႏိုင္မယ္လို႔လည္း ယံုၾကည္ပါတယ္။

တႏွစ္တာအတြင္းမွာ ဆရာမတုိ႔အေနနဲ႔ လူနာဦးေရ ဘယ္ေလာက္ကို ေဆးဝါးကုသမႈေတြ ေပးခဲ့ပါသလဲ၊ အဲဒီအထဲမွာ ဘယ္လိုလူနာမ်ဳိးေတြ ပါသလဲ၊ ျမန္မာျပည္အတြင္းပိုင္းက လူနာဘယ္ေလာက္ လာေရာက္ကုသပါသလဲ။

ေဆးခန္းစတည္ေထာင္တဲ့အခ်ိန္မွာ က်မတို႔ ကုသေပးတဲ့ လူနာအေရအတြက္ကေတာ႔ ၁၇၀၀၊ ၁၈၀၀ ပတ္ဝန္းက်င္ေလာက္ ရွိတယ္ေပါ႔။ ဒီ ၂၀၀၈ ခုႏွစ္ရဲ႕စာရင္းအရ လူနာအေရအတြက္အရဆိုရင္ေတာ့ ရွစ္ေသာင္းေက်ာ္ ရွိၿပီးေတာ့ ေရာဂါအရဆိုရင္ေတာ့ ကိုးေသာင္းေက်ာ္ တသိန္းနီးပါးေလာက္ ကုသေပးႏိုင္တယ္။ အဲဒီအထဲမွာ အဓိကျဖစ္တဲ့ ငွက္ဖ်ားေရာဂါနဲ႔ကေတာ႔ ခုႏွစ္ေထာင္ေလာက္ ရွိတယ္၊ ေနာက္ က်မတို႔ ကေလးေမြးဖြားေပးတဲ့ မိခင္မ်ားကေတာ့ ႏွစ္ေထာင္႔ေျခာက္ရာေလာက္ ရွိၿပီးေတာ့ ေျခတုလက္တုကေတာ့ ႏွစ္ရာေက်ာ္ က်မတို႔ တပ္ဆင္ေပးခဲ႔တယ္၊ ဒီ ၂၀၀၈ ခုႏွစ္မွာထဲမွာပဲ မ်က္စိခြဲတဲ့ လူနာကလည္း ေျခာက္ရာနီးပါးေလာက္ ရွိခဲ႔ပါတယ္။

ဒီလိုမ်ဳိး ေန႔စဥ္နဲ႔အမွ် လာေရာက္ၿပီးေတာ့ ေဆးဝါးကုသတဲ့ လူနာေတြကို ၾကည့္မယ္ဆိုရင္ တေျဖးေျဖးနဲ႔ကေတာ့ ျပည္တြင္းထဲက လာတဲ့သူေတြက ၅၀% ေလာက္ထိ ရွိလာတာကို ေတြ႔ရတယ္၊ အထူးသျဖင့္ ငွက္ဖ်ားေရာဂါဟာဆုိလုိ႔ရွိရင္ ၇၀% ေလာက္က ျပည္တြင္းထဲက လာတာျဖစ္ၿပီးေတာ့ ခြဲစိတ္ကုသဖို႔လာတဲ့ လူနာ ၈၀% ေလာက္အထိက ျပည္တြင္းထဲက လာတာျဖစ္တယ္။

ဒီေလာက္မ်ားတဲ့ လူနာအေရအတြက္ကို ကုသေပးဖို႔အတြက္ ေဆးဝါးနဲ႔ ရန္ပံုေငြေတြကို ဆရာမတို႔ ဘယ္လုိပံုစံနဲ႔ ရွာေဖြပါသလဲ။

ေဆးဝါးရရွိဖို႔တုိ႔၊ စားနပ္ရိကၡာ လံုလံုေလာက္ေလာက္ရရွိဖို႔၊ ေနရာထိုင္ခင္းေတြ လံုလံုေလာက္ေလာက္ရရွိဖို႔တုိ႔ ဆိုေတြတာကေတာ့ က်မတို႔အတြက္ အၿမဲတမ္း ႐ုန္းကန္ေနရတဲ့ အခက္ခဲေတြျဖစ္ပါတယ္။ အထူးသျဖင့္ေတာ့ ေန႔စဥ္နဲ႔အမွ် လူနာ၊ လူနာေစာင့္နဲ႔ (မိဘေတြနဲ႔ အတူမေနရတဲ့) ကေလးမ်ားအတြက္ ရိကၡာေတြ ကူညီပ့ံပုိးတဲ့ အစီအစဥ္က တလကို လူ ၅၀၀၀ စာေလာက္ကို ေကၽြးေမြးရတဲ့ အစီအစဥ္မ်ဳိးရွိသလို လူနာအေျခအေနကလည္း တႏွစ္တႏွစ္ကုိ ပံုမွန္တုိးလာေနတဲ့အတြက္ေၾကာင့္ ပုံမွန္ရရွိတဲ့ အကူအညီေတြနဲ႔က လူဦးေရရဲ႕ ၆၀% ေလာက္ပဲ လက္လွမ္းမွီပါတယ္။

က်န္တဲ့ ၄၀% ကေတာ့ က်မတို႔ ႏိုင္ငံတကာကေန လူပုဂၢဳိလ္တစ္ဦးခ်င္းစီကေနၿပီးေတာ့ သူတို႔က အြန္လုိင္းဒုိေနရွင္း (online donation) ကေနတဆင့္ လွဴဒါန္းတဲ့ေပၚမွာ က်မတုိ႔က အေရးႀကီးဆံုးေနရာေတြကို ျဖည့္ဆည္း ေဆာင္ရြက္ေပးႏိုင္ပါတယ္။ က်န္းမာေရးဆိုင္ရာမွာျဖစ္ေစ၊ စားနပ္ရိကၡာပိုင္းဆိုင္ရာမွာျဖစ္ေစ အေျခခံက်ဆံုးပုိင္းေတြေလာက္ကိုပဲ က်မတို႔ ေဆာင္ရြက္ေပးႏိုင္ပါတယ္၊ ဒါ့ထက္ပိုၿပီး ျပည့္ျပည့္ဝဝ စံုစံုလင္လင္ကုိေတာ့ က်မတုိ႔ ေဆာင္ရြက္မေပးႏိုင္ေသးပါဘူး၊ အထူးသျဖင့္ေတာ႔ မဲေဆာက္ေဆး႐ံုႀကီးကို လႊဲေျပာင္းေပးရမယ့္ လူနာအေျခအေနမ်ဳိးေတြ၊ ဒါမွမဟုတ္ ကေလးမ်ားအတြက္ အာဟာရ ျပည့္ဝလံုေလာက္ဖုိ႔ ဆုိတဲ့ အေျခအေနအားလံုးကို လက္လွမ္းမွီေအာင္ေတာ့ က်မတို႔ မလုပ္ေပးႏိုင္ေသးပါဘူး။

ေဆးခန္းစတည္ေထာင္ခါစတုန္းက ေထာင္ဂဏန္းကေနၿပီးေတာ႔ အခု အႏွစ္ (၂၀) ၾကာတဲ့အခ်ိန္မွာ သိန္းဂဏန္းအထိ လူနာဦးေရမ်ားလာတာ ဘာေၾကာင့္ပါလဲ။

ထိုင္းႏိုင္ငံကိုေရာက္ရွိလာတဲ့ ဗမာျပည္သူလူထုေတြရဲ႕ အေျခအေနကေတာ့ အရင္ထက္စာရင္ ပိုၿပီးေတာ့ဆိုးလာတာ ေတြ႔ရပါတယ္၊ အရင္တုန္းကေတာ႔ အလုပ္လုပ္ဖို႔လာတဲ့ လူေတြေလာက္ပဲေပါ႔ေနာ္၊ ေနာက္ပိုင္းက်ေတာ့ မိသားစုအလုိက္ လာၾကတာေတြ႔ရသလို အခု ဒီ ၂၀၀၅ ခုႏွစ္ေနာက္ပိုင္းေလာက္မွာဆုိရင္ေတာ့ တခ်ဳိ႕ေတြက ရြာေတြကုိ အပီးအပိုင္ စြန္႔ခြါလာၾကတဲ့အဆင့္ထိ ေတြ႔ရတဲ့အတြက္ေၾကာင့္ သူတို႔အေနနဲ႔ ျပန္ဖို႔ဆႏၵရွိၾကရင္ေတာင္ ဘယ္ခ်ိန္ျပန္မလဲဆိုတဲ့ ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္ေတြေတာင္ မထားႏိုင္တဲ့ အေျခအေနေတြကိုလည္း ေတြ႔ရတာေပါ႔ေနာ္။

ေနာက္ၿပီးေတာ့ ျပည္တြင္းထဲကလာတဲ့ လူနာေတြအေနနဲ႔က်ေတာ့လည္း ေဆးဝါးလာေရာက္ကုသတဲ့အခါမွာ ေစာေစာစီးစီးကို သူတို႔ မလာႏိုင္ၾကေသးပါဘူး၊ အထူးသျဖင့္ေတာ့ လမ္းခရီးစရိတ္အခက္အခဲ၊ လံုၿခံဳေရးအခက္အခဲေတြ ေၾကာင္႔ေပါ႔ေနာ္၊ သူတုိ႔က တအားႀကီး ေရဂါျပင္းထန္မွ လာရတာမ်ဳိး ေတြ႔ရတယ္၊ ဆိုေတာ့ ေရာဂါခ်င္းႏႈိင္းယွဥ္လို႔ရွိရင္ ပိုၿပီးေတာ့ ဆိုးရြားတဲ့ ေရာဂါေတြ၊ ပိုၿပီးေတာ့ ႐ႈပ္ေထြးတဲ့ ျပႆနာေတြက ျပည္တြင္းထဲကလာတာ ေတြ႔ရတာေပါ႔။

အဲဒီလုိ လူနာေတြ တႏွစ္ထက္ႏွစ္ တိုးလာတဲ့ကိစၥက်ေတာ့ ဘယ္လိုကိစၥမ်ဳိးေတြအေပၚမွာ အေျခခံၿပီးေတာ့ ျဖစ္ေပၚလာရတယ္လုိ႔ ဆရာမအေနနဲ႔ ယူဆရပါသလဲ။

ဒီလုိ လူနာတိုးပြားလာတယ္ဆုိတဲ့ အေၾကာင္းကေတာ႔ က်န္းမာေရး ေစာင့္ေရွာက္မႈအရေပါ႔ေနာ္၊ ျပည္တြင္းထဲမွာျဖစ္ေစ၊ ထိုင္းႏိုင္ငံမွာပဲျဖစ္ေစ၊ အထူးသျဖင့္ေတာ့ ဆင္းရဲႏြမ္းပါးတဲ့ လူေတြအတြက္၊ သုိ႔မဟုတ္ အတည္တက် ေနထိုင္ရတဲ့ ျပည္သူေတြအတြက္သာမကဘူး၊ ကိုယ္႔တိုင္းျပည္မွာရွိေနတဲ့ အခ်ိန္မွာေတာင္မွ က်မတို႔အတြက္ က်န္းမာေရးေစာင့္ေရွာက္မႈကို ျပည့္ျပည့္ဝဝ မခံယူႏုိင္တဲ့အတြက္ေၾကာင့္၊ လံုလံံုေလာက္ေလာက္ မရရွိမႈအတြက္ေၾကာင့္ ဒီဘက္ထိကို ေရာက္ရွိလာတာလဲျဖစ္သလို၊ ဒီနယ္စပ္မွာရွိတဲ့ လူမႈအဖြဲ႔အစည္းေတြ အေနနဲ႔လည္း က်န္းမာေရးဆိုင္ရာ ျပႆနာေတြကို ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္တဲ့ အဖြဲ႔အစည္းေတြ မ်ားလာတယ္၊ လုပ္ငန္းေတြ တိုးခ်ဲ႕လာတဲ့အခါမွာ ဒီလုိ လုပ္ငန္းတခုကို တိုးခ်ဲ႕လာတိုင္း၊ လုပ္ငန္းတခုကို တည္ေဆာက္တုိင္းမွာ ဒီလုပ္ငန္းအေပၚမွာ ဒီဝန္ေဆာင္မႈေပၚမွာ ခံယူဖို႔ လူေတြကလည္း အဆင္သင့္ရွိေနတယ္ဆိုတာကို ေျပာလုိက္တာပါပဲ၊ ဥပမာအားျဖင္႔ မိဘမဲ့ကေလးေက်ာင္းတေက်ာင္း ဖြင္႔လိုက္ရင္လည္း ကေလးေတြအမ်ားႀကီး ေရာက္လာမွာပဲ၊ ငွက္ဖ်ားဌာနဖြင္႔ရင္လည္း ငွက္ဖ်ားေရာဂါသည္ေတြ ေရာက္လာမယ္၊ ေျခတုလက္တုဌာနဖြင္႔လိုက္ရင္လည္း ေျခတုလက္တု လာတပ္ၾကမယ္ဆိုေတာ့ က်မတို႔ႏိုင္ငံရဲ႕ အေျခေနကေတာ့ လုိအပ္တဲ့ ဝန္ေဆာင္မႈေတြ၊ လူမႈေထာက္ပံ့မႈေတြအားလံုးက က်မတို႔ျပည္သူလူထုေတြအတြက္ ဘာမွမရွိဘဲနဲ႔ ဆိတ္သုဥ္းေနတယ္ဆိုတာ ျပေနတာပါပဲ။

ျမန္မာႏိုင္ငံသည္ လူ႔အခြင့္အေရး ေၾကညာစာတမ္းႀကီး အတည္ျပဳသည့္ ၁၉၄၈ ခုႏွစ္တြင္ လြတ္လပ္သည့္ ႏိုင္ငံအျဖစ္ ေရာက္ရွိခဲ့ၿပီး ကုလသမဂၢအဖြဲ႔ဝင္ ႏုိင္ငံတခု ျဖစ္လာ၍ အဆိုပါႏွစ္မွာပင္ လူ႔အခြင့္အေရး ေၾကညာစာတမ္းႀကီးကို လက္မွတ္ေရးထိုးခဲ့သည့္ ႏိုင္ငံျဖစ္သည္။

လူ႔အခြင့္အေရး ေၾကညာစာတမ္းႀကီးသည္ ၂၀၀၈ ခုႏွစ္၊ ဒီဇင္ဘာလ (၁၀) ရက္ေန႔တြင္ အႏွစ္ (၆၀) ျပည့္ေျမာက္ခဲ့သကဲ့သုိ႔ ျမန္မာႏိုင္ငံက အဆိုပါ စာတမ္းႀကီးတြင္ ျပဌာန္းထားသည္ အခ်က္ (၃၀) ပါ လူ႔အခြင့္အေရးမ်ားကို လိုက္နာရန္ လက္မွတ္ေရးထိုးခဲ့သည္မွာလည္း အႏွစ္ (၆၀) တိုင္ခဲ့ၿပီျဖစ္သည္။

ထိုအႏွစ္ (၆၀) အတြင္း ျမန္မာႏိုင္ငံမွ အုပ္စိုးသူ အစိုးရအဆက္ဆက္ႏွင့္ ျမန္မာျပည္သူမ်ား လူ႔အခြင့္အေရးကို နားလည္ၿပီး ဤအခြင့္အေရးေတြကို တကယ္ပဲ ျပည့္ျပည့္ဝဝ ခံစားေနၾကရပါၿပီလား၊ လက္ရွိ ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္း လူ႔အခြင့္အေရးႏွင့္ ပတ္သက္ၿပီး ျပည္သူလူထု မည္သုိ႔ေသာ အေျခအေနမ်ားႏွင့္ ရင္ဆိုင္ေနၾကရပါသလဲ စသည္မ်ားကို သိရွိႏိုင္ရန္ ျမန္မာျပည္အတြင္း လူ႔အခြင့္အေရးလုပ္ငန္းမ်ားကို (၄) ႏွစ္ေက်ာ္ၾကာ လႈပ္ရွားေဆာင္ရြက္ေနသည့္ လူ႔အခြင့္အေရး ကာကြယ္ျမႇင့္တင္သူမ်ားကြန္ယက္မွ ကိုေစာဗန္ကူးကို ႐ိုးမ ၃ က ဆက္သြယ္ေမးျမန္းၿပီး တင္ျပလိုက္ပါသည္။

လူ႔အခြင့္အေရး ကာကြယ္ျမႇင့္တင္သူမ်ားကြန္ယက္(HRDP) စတင္ေဆာင္ရြက္ခဲ့ပံုနဲ႔ ယခု ၂၀၀၈ ခုႏွစ္အထိ ကိုေစာဗန္ကူး ပါဝင္လုပ္ေဆာင္ခ်က္ေလးေတြကို အက်ဥ္းခ်ဳပ္ ေျပာျပေပးပါ။

၂၀၀၄ ခုႏွစ္၊ ေမလ (၃၀) ရက္ေန႔မွာ ရန္ကုန္မွာ လူငယ္ (၃၅) ဦးနဲ႔အတူ က်ေနာ္တို႔ လူ႔အခြင့္အေရး ေၾကညာစာတမ္းေတြကို ေဝငွခဲ့တယ္၊ အဲဒီေနာက္ပိုင္းမွာ က်ေနာ္ကုိယ္တိုင္လဲ ဘိုကေလးၿမိဳ႕ေပၚကို သယ္ေဆာင္လာၿပီးေတာ့ လူ႔အခြင့္အေရးကို စိုက္လိုက္မတ္တပ္ ေဆာင္ရြက္ခဲ့တယ္၊ (၈.၈.၀၄) နဲ႔ (၈.၁၅.၀၄)၊ (၃၀.၈.၀၄) ေန႔ေတြမွာ ဒီလူ႔အခြင့္အေရးေတြကို လူတိုင္းသိရွိႏိုင္ဖို႔ စာရြက္စာတမ္းေတြကို ဘိုကေလးၿမိဳ႕နယ္အတြင္းနဲ႔ အမာၿမိဳ႕နယ္ခြဲ၊ ဖ်ာပံုၿမိဳ႕နယ္၊ က်ံဳက်ဳိက္ေက်းရြာေတြမွာ က်ေနာ္တို႔ ေပးေဝခဲ့တယ္။

၂၀၀၅ ဒီဇင္ဘာ (၁၀) ရက္မွာ က်ေနာ္တို႔ အက်ဥ္း႐ုံးၿပီး ဘိုကေလးၿမိဳ႕ မဟာဝိသုဒၵါရာမမွာ လူ႔အခြင့္အေရးေန႔ကို “လူ႔အခြင့္အေရးဆိုတာ လူသားအားလံုးအတြက္ ျဖစ္တယ္၊ မင္းနဲ႔ငါ လူျဖစ္တဲ့အတြက္ လူ႔အခြင့္အေရးကို ေလးစားဆိုၿပီး ေရးထားတဲ့ ကဗ်ာေလးေတြပါတဲ့ စာအုပ္ေတြကို ေက်ာင္းက ကိုယ္ေတာ္ေလးေတြကို ေဝလိုက္တယ္၊ ေနာက္ ၂၀၀၆ မွာ လူ႔အခြင့္အေရးလုပ္ငန္းေတြကို က်ေနာ္တို႔ ကိုျမင့္ေအး၊ ကိုေမာင္ေမာင္ေလး၊ အခု ေထာင္ထဲေရာက္ေနတဲ့သူေတြက ကိုယ့္ေဒသေတြမွာကိုယ္္ ေဆာင္ရြက္ၾကတယ္၊ ၂၀၀၆ ခုႏွစ္၊ ဒီဇင္ဘာ (၁၀) ရက္ေန႔မွာ ဘုိကေလးၿမဳိ႕မွာ လူ႔အခြင့္အေရးေန႔ အခမ္းအနားကို ျမန္မာျပည္တျပည္လံုးအတိုင္းအတာနဲ႔ ဖိတ္ၾကားၿပီး ေဆာင္ရြက္ႏိုင္ခဲ့တယ္၊ (၂၀၀၇) ဒီဇင္ဘာ (၁၀) ရက္ေန႔မွာ ရန္ကုန္ၿမဳိ႕မွာ လူ႔အခြင့္အေရးေန႔ အခမ္းအနားကို က်ေနာ္တို႔ က်င္းပႏိုင္ခဲ့တယ္၊ ၂၀၀၈ ခုႏွစ္မွာေတာ့ အေျခအေနအမ်ိဳးမ်ိဳးေအာက္မွာ ဒီဇင္ဘာ (၉) ရက္ေန႔ကပဲ အျပည္ျပည္ဆိုင္ရာ လူ႔အခြင့္အေရးေန႔ အႀကိဳေပါ့ေလ က်ေနာ္အပါအဝင္ လူ႔အခြင့္အေရး ကာကြယ္ျမွင့္တင္သူေတြ စုၿပီး ျမန္မာျပည္တြင္း လူ႔အခြင့္အေရးအေျခအေနေတြနဲ႔ ပတ္သက္တဲ့ ေဆြးေႏြးပြဲေလး လုပ္ျဖစ္ပါတယ္။

လူ႔အခြင့္အေရးဆိုတာကို ျမန္မာျပည္သူေတြၾကားမွာ နားလည္သေဘာေပါက္လာေအာင္ (HRDP)အဖြဲ႔အေနနဲ႔ ဘယ္လိုေတြ လုပ္ေဆာင္ခဲ့ပါသလဲ၊ အဲဒီအေျခအေနလည္း သိပါရေစခင္ဗ်ာ။

လူ႔အခြင့္အေရးနဲ႔ပတ္သက္တဲ့ ေဆြးေႏြးပြဲေတြလုပ္ဖို႔ ၂၀၀၇ ေဖေဖာ္ဝါရီလ (၉) ရက္ေန႔မွာ ရခိုင္ျပည္နယ္ခရီးစဥ္ကို ထြက္တယ္၊ ေတာင္ကုတ္၊ ရမ္းၿဗဲ၊ မာန္ေအာင္၊ စစ္ေတြ၊ သံတြဲၿမိဳ႕ေတြမွာ လူ႔အခြင့္အေရး ပညာေပးေဆြးေႏြးမႈေတြကို လုပ္ခဲ့တယ္၊ ေတာင္ကုတ္ေဒသမွာေတာ့ ဆားျပင္၊ ထူးေရႊေမာ္၊ ေက်ာ္ကိုင္း၊ ရန္မ်ဳိး အဲဒီဘက္ေတြမွာပါ ေဆာင္ရြက္ခဲ့တယ္။

၂၀၀၇ မတ္လ (၁ရ) ရက္ေန႔မွာ ပဲခူးတိုင္းအေနာက္ျခမ္း ျပည္၊ ဇီးကုန္း၊ နတၱလင္း၊ မင္းလွဘက္ေတြမွာ က်ေနာ္တို႔ သံုးရက္ခရီးနဲ႔ ေဆာင္ရြက္ခဲ့တယ္၊ အဲေနာက္ April မွာ ကိုျမင့္ေအးတို႔သြားတာ ဟသၤာတမွာ ကိုေမာင္ေမာင္ေလးနဲ႔ ကိုျမင့္လႈိင္တို႔ အ႐ိုက္ခံခဲ့ရတယ္၊ အဲဒီေနာက္ပိုင္းမွာ က်ေနာ္တို႔လုပ္ငန္းေတြ နည္းနည္းေလး ရပ္ဆိုင္းလိုက္ရတယ္၊ ရပ္ဆိုင္းလိုက္တာက ဒဏ္ရာရတဲ့သူေတြေလာက္ပါပဲ၊ က်န္တဲ့သူေတြက ေမလထဲမွာ ကိုေအာင္ေက်ာ္စိုး၊ ကိုေမာင္ေမာင္ေလးတို႔ ျပည္မွာ (HR)ကိစၥေတြ သြားေရာက္လုပ္ကိုင္တဲ့အခါက်ေတာ့ သူတို႔ ျပန္လာၿပီးေနာက္မွာ ျပည္ၿမိဳ႕က လူ႔အခြင့္အေရးအင္အားစုအခ်ဳိ႕အဖမ္းခံၾကရတယ္၊ ၂၀၀၇ ဒီဇင္ဘာ (၁၀) ေန႔မွာ ရန္ကုန္မွာ လူ႔အခြင့္အေရးေန႔အခမ္းအနားကုိ က်င္းပႏိုင္ခဲ့တယ္၊ ၾကားကာလေတြမွာက ေဒသႏၱရအတြင္းမွာ ရွိေနတဲ့သူေတြက လူ႔အခြင့္အေရး ပညာေပးလုပ္ငန္းေတြကို စဥ္ဆက္မျပတ္ လုပ္ေနႏိုင္တယ္ဆိုတာေတာ့ ေသခ်ာပါတယ္၊ ၂၀၀၇ စက္တင္ဘာေနာက္ပိုင္းမွာေတာ့ လူေတြက နည္းနည္းေတာ့ အားေလ်ာ့သြားတယ္၊ ၂၀၀၈ ေမလေလာက္မွာ လူအင္အားေတြ ေတာ္ေတာ္ ဆုတ္ယုတ္သြားေတာ့ က်ေနာ္တို႔ ကိုျမင့္ေအးတို႔က ေတာ္ေတာ္ေလးကို တြန္းအားေပးလုပ္ရတယ္။

(HRDP)ရဲ႕ ေလးႏွစ္တာကာလအတြင္း လူအခြင့္အေရးနဲ႔ပတ္သက္လို႔ အဓိက ဘာေတြ လုပ္ေဆာင္ႏိုင္ခဲ့ပါသလဲ။

ေလးႏွစ္တာကာလတြင္းမွာ လူ႔အခြင့္အေရးဆိုတာ ယခင္က ၂၀၀၃ ခုႏွစ္ေလာက္အထိ လူ႔အခြင့္အေရးဆိုတာ လူေတြက မသိၾကဘူး၊ ေနာက္တခုက ျမန္မာျပည္ထဲမွာရွိတဲ့ လူေတြ ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားက လူ႔အခြင့္အေရးဆိုတာ ရွိပါလားဆိုတာကို ပထမဆံုး သိေအာင္ က်ေနာ္တို႔ လုပ္ေဆာင္ႏိုင္ခဲ့တယ္။ ျမန္မာႏိုင္ငံ ေဒသအေတာ္မ်ားမ်ားမွာ လူ႔အခြင့္အေရးေၾကညာစာတမ္းပါ အခ်က္ (၃၀) ကို ျပည္သူေတြသိေအာင္ ေဆြးေႏြး လုပ္ေဆာင္ေပးႏိုင္ခဲ့တယ္၊ အဲလို လူ႔အခြင့္အေရး ခ်ဳိးေဖာက္ခံခဲ့ရတာေတြကို မီဒီယာကေသာ္၎၊ ႏိုင္ငံတကာ လူ႔အခြင့္အေရးအဖြဲ႔ေတြကေနေသာ္၎ တဆင့္ ကမၻာ့ျပည္သူေတြအထိ သိေအာင္ လုပ္ေပးႏိုင္ခဲ့တယ္၊ အဲလို လုပ္ငန္းစဥ္ေတြ အေျမာက္အမ်ား ရွိခဲ့ပါတယ္။

ၿပီးခဲ့တဲ့ ေမလ (၂) ရက္နဲ႔ (၃) ရက္ေန႔ေတြမွာ နာဂစ္မုန္တိုင္း တိုက္ခတ္ခဲ့တယ္၊ အဲဒီမုန္တိုင္းသင့္ ဒုကၡသည္ေတြကို (HRDP)အေနနဲ႔  ဘယ္လိုကူညီမႈေတြ လုပ္ေပးႏိုင္ခဲ့ပါသလဲ။

နာဂစ္မုန္တိုင္းခံရေတာ့ (HRDP)အေနနဲ႔ ေတာ္ေတာ္ေလးကို ေဆာင္ရြက္ႏိုင္ခဲ့တယ္။ ကိုျမင့္ေအးက သူ႔ပတ္ဝန္းက်င္က လူေတြကို ကူညီေတာင္းၿပီး အကူအညီေပးေရးလုပ္ငန္းေတြကို ေတာ္ေတာ္ေလးကို လုပ္ေပးတယ္၊ အဲဒီေနာက္ပိုင္းမွာေတာ့ ဧရာဘက္မွာ ဝမ္းပ်က္ဝမ္းေလ်ာေတြျဖစ္လို႔ လိုအပ္တဲ့ ေဆးဝါးေတြနဲ႔ အိမ္သာ (၅) လံုး ေဆာက္လုပ္ေပးခဲ့တယ္၊ ဘုိကေလးၿမိဳ႕ေပၚမွာေတာ့ အဝတ္အထည္ေတြ ေဝတယ္၊ ေဒးဒရဲၿမိဳ႕နယ္မွာဆိုရင္ အဝီစိတြင္းေတြ တူးတယ္၊ စာသင္ေက်ာင္းေတြမွာ ဗလာစာအုပ္ ဒါဇင္ (၈၀၀) ေက်ာ္ ေပးေဝခဲ့တယ္၊ ေမာ္လၿမိဳင္ကၽြန္းၿမိဳ႕နယ္ထဲမွ ေက်းရြာတရြာမွာ လိုအပ္ခ်က္အရ လယ္ထြန္စက္ေလး (၁) လံုး ကူညီေပးထားတယ္၊ ယာယီ ကူညီေပးထားတယ္၊ ငပုေတာၿမိဳ႕နယ္ထဲက သဃၤန္းကုန္းနဲ႔ ကညင္ငူေက်းရြာေတြမွာ (HRDP)အေနနဲ႔ လယ္ထြန္စက္ေတြ ေပးလွဴထားတာ ရွိတယ္၊ ဒါေတြအားလံုဟာ ကိုျမင့္ေအးဆီမွာ စာရင္းဇယားနဲ႔တကြ အားလံုးရွိပါတယ္၊ အဲလို ကူညီတာေတြလုပ္ေနရင္းနဲ႔ ကိုျမင့္ေအးဟာ (၈) လပိုင္းမွာ အဖမ္းခံရတာ၊ အဲေတာ့ က်ေနာ္တို႔လုပ္ငန္းေတြ ထိခိုက္လာတဲ့အတြက္ အလုပ္ေတြ ေတာ္ေတာ္ေအးလာတယ္၊ ကိုယ့္ေဒသမွာေတာ့ လုပ္သင့္တာေတြကို မနားဘဲ ဆက္လုပ္ေနပါတယ္။

အဲဒီလို လူ႔အခြင့္အေရး လႈပ္ရွားေဆာင္ရြက္တာေတြကို အာဏာပိုင္ေတြဘက္က ဘယ္လိုသေဘာထားခဲ့သလဲ၊ ဘယ္လိုနားလည္ခဲ့သလဲဆိုတာ သိပါရေစ။

၂၀၀၄ ခုႏွစ္မွာ လူ႔အခြင့္အေရး ေၾကညာစာတမ္းေတြ ေဝခဲ့ၿပီးေတာ့ က်ေနာ္တို႔ ယာယီအားျဖင့္ ထိန္းသိမ္းခံခဲ့ရတယ္၊ ေျခခ်ဳပ္အေနနဲ႔ ထိန္းသိမ္းတာက သုံးရက္၊ အဲဒီတုန္းက ၿမိဳ႕နယ္မွဴး ဦးကိုကိုႏိုင္လက္ထက္မွာ ဒီဇင္ဘာလ (၅) ရက္ေန႔ည၊ သန္းေခါင္ေက်ာ္ (၂) နာရီမွာ က်ေနာ္တို႔ကို လာၿပီး ဖမ္းဆီးေခၚေဆာင္တယ္၊ ဟိုေရာက္ေတာ့ က်ေနာ္တို႔ (၃၉၀) နဲ႔ စြဲတယ္၊ အဲဒီကာလမွာ က်ေနာ္က အဲဒါနဲ႔ ပါဝင္ပတ္သက္မႈမရွိဘူး၊ ေနာက္ ဒီဇင္ဘာလ (၁၀) ရက္ေန႔ လူ႔အခြင့္အေရးေန႔မွာပဲ ထပ္အဖမ္းခံရတယ္။ အမာက ရဲတပ္ဖြဲ႔တာဝန္ရွိသူ ကိုတင္ထြန္း၊ ကဒံုကနိရဲစခန္းက စိုးလွေအာင္တို႔က ပုံႏွိပ္အက္ (၁၇) နဲ႔ ဖ်ာပံုအက်ဥ္းေထာင္မွာ လာၿပီး တရားစြဲတယ္၊ (၂၀၀၅) ေဖေဖာ္ဝါရီလ (၂၂) ရက္ေန႔မွာ က်ေနာ္ ျပန္လြတ္တယ္၊ အဲဒီမွာပဲ ေရွ႕ေနေတြရဲ႕ ေမးျမန္းမႈေတြအရေပါ့ေလ ရဲဝန္ထမ္းေတြဟာ လူ႔အခြင့္အေရးကို မသိဘူးဆိုတာ ထင္ရွားလာတယ္ေျပာရမယ္။

ကိုေစာဗန္ကူးေျပာသြားတဲ့အထဲမွာ (HRDP)အဖြဲ႔ဝင္ေတြ ဖမ္းဆီးခံထားရတယ္ဆိုတာပါေတာ့ ဘာအေၾကာင္းနဲ႔ ဖမ္းတာလဲ၊ ဘယ္ႏွေယာက္ အဖမ္းခံရသလဲ၊ သူတို႔ကို အခု ဘယ္လိုစီရင္ခ်က္မ်ဳိးေတြ ခ်မွတ္ခံထားရတယ္ဆိုတာလဲ ေျပာျပပါဦး။

လက္ရွိအေျခအေနမွာ အဖမ္းခံထားရတာ (၂၇) ဦးကေန (၃၅) ဦး အထိ ရွိေနပါတယ္၊ ေထာင္ဒဏ္ခ်မွတ္ခံရသူေတြကေတာ့ အျမင့္ဆံုးျပစ္ဒဏ္က တကၽြန္းနဲ႔ (၈) ႏွစ္နဲ႔ အနည္းဆံုးက (၈) ႏွစ္အထိ ရွိပါတယ္၊ သူတို႔ ဖမ္းဆီးခံရတဲ့အခါက်ေတာ့ (၁၇-၁)၊ (၁၃-၁) ေဖာက္ခြဲေရးပုဒ္မေတြနဲ႔ အဖမ္းခံရတယ္၊ ဒါဟာ အင္မတန္မွ ဝမ္းနည္းစရာေကာင္းတယ္။ သူတို႔ေျပာေနတဲ့ စစ္မွန္တဲ့ ဒီမိုကေရစီကို သြားေနတယ္ဆိုရင္ လူ႔အခြင့္အေရးဆိုတာ ပန္းနဲ႔ေခါင္းလိုပဲ ခြဲလို႔မရတဲ့ ကိစၥျဖစ္တယ္၊ လူ႔အခြင့္အေရးကို လူေတြသိေအာင္လုပ္တာ ေဖာက္ခြဲေရးမွမဟုတ္တာ၊ သူတို႔က ေဖာက္ခြဲေရးအျမင္ေတြနဲ႔ ဒီလို စြပ္စြဲတယ္လို႔ပဲ ေျပာရမွာပဲ။

ဒီလူေတြဟာ က်ေနာ္တို႔နဲ႔အတူ သြားလာေနတာမွာ က်ေနာ္တုိ႔အျမင္၊ အသိ၊ အေတြ႔ သူတို႔အားလံုးဟာ အလြန္သုခုမဆန္တယ္၊ အၾကမ္းဖက္ကိစၥကို ဘယ္ေတာ့မွ ထည့္ေတာင္မစဥ္းစားမိၾကဘူး။ က်ေနာ္တို႔ လူ႔အခြင့္အေရးသမားေတြဟာ အာဏာရရွိေရးမဟုတ္ဘူး၊ အာဏာျဖဳတ္ခ်ေရးမဟုတ္ဘူး၊ က်ေနာ္တို႔က လူ႔အခြင့္အေရးသိေအာင္၊ လူ႔အခြင့္အေရးသိလာရင္ လူတိုင္းလူတိုင္း အျပန္အလွန္ေလးစားမႈ ရွိလာေအာင္ က်ေနာ္တို႔က ေဆာင္ရြက္တာ၊ နဂိုက ေျပာခဲ့ၿပီးသား၊ ခင္ဗ်ားတို႔အာဏာကို ထိပါးခ်င္လို႔ လူ႔အခြင့္အေရးလုပ္တာမဟုတ္ဘူး၊ က်ေနာ္တို႔ဟာ ပါတီအင္အားစုလဲမဟုတ္ဘူး၊ ဘာကိုစုိးရိမ္တာလဲ၊ က်ေနာ္တို႔က လူ႔အခြင့္အေရးဆိုတာကို မႏွစ္သက္လို႔လားလို႔ ေမးရမလိုျဖစ္ေနၿပီ။

လူ႔အခြင့္အေရးဆိုတာကို အမ်ားျပည္သူက ဘယ္ေလာက္ထိ နားလည္ထားသလဲ၊ (HRDP) အေနနဲ႔ေရာ  ေရွ႕ဆက္ဘာလုပ္ဖို႔ ျပင္ဆင္ထားပါသလဲ။

အခု က်ေနာ္တို႔ လူ႔အခြင့္အေရးေဆြးေႏြးပြဲေလး လုပ္တယ္၊ ဒီလုိလုပ္တဲ့အခါမွာ မိမိေဒသအတြင္းမွသည္ တႏိုင္ငံလံုးအေနအထားအထိ တိုးျမႇင့္ေဆာင္ရြက္သြားမယ္လို႔ ဆံုးျဖတ္လုပ္ေဆာင္သြားမယ္ဆိုတာရယ္၊ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ လူ႔အခြင့္အေရးကို လူတိုင္းနားလည္ဖို႔ဆိုတာ နည္းနည္းလိုေသးတယ္၊ ျမန္မာတျပည္လံုးအတိုင္းအတာနဲ႔ ၾကည့္မယ္ဆိုရင္ အမ်ားႀကီး လိုအပ္ေနတာ ရွိတယ္၊ အရင္ဆံုး က်ေနာ္တုိ႔က ကိုယ့္ကိုယ္ကို ျပန္လည္ေဝဖန္ေစာေၾကာဖို႔ လိုမယ္၊ ယခင္ကထက္ပိုၿပီးသိေအာင္ ယဥ္ေက်းသိမ္ေမြ႔လာေအာင္ ႀကိဳးစားလုပ္ရမယ္၊ ဘာျဖစ္လို႔လဲဆိုေတာ့ တဖက္က လုပ္ရပ္ေတြက ျပင္းထန္လြန္းတယ္၊ ၾကမ္းတမ္းရက္စက္လြန္းတယ္၊ က်ေနာ္တို႔ကေတာ့ လူ႔အခြင့္အေရးကို ကိုင္စြဲထားတဲ့အတိုင္း ယဥ္ယဥ္ေက်းေက်းနဲ႔ လူတိုင္းက လူ႔အခြင့္အေရးကို သိလာၿပီး အဲဒီအျမင္ေတြနဲ႔ လူ႔ခြင့္အေရးကို တိုက္ယူဖို႔ကို ႀကိဳးစားသြားမယ္ဆိုတဲ့ အေၾကာင္းေတြကို အဓိကထား ေဆြးေႏြးျဖစ္ခဲ့ပါတယ္။

စစ္အစိုးရက လူထုဆႏၵခံယူပြဲလုပ္တာဟာ တရားမွ်တမႈမရွိႏုိင္ဘူးလုိ႔ အမ်ားက သုံးသပ္ပါတယ္၊ ဘာေၾကာင့္ တရားမွ်တမႈမရွိဘူးလုိ႔ ျမင္ပါသလဲ။

ဦးျမင့္စိုး။            ။ နံပါတ္ (၁) အေျခခံအက်ဆံုးကေတာ့ ျပည္သူေတြ လုိလားေတာင့္တတဲ့ ဒီမိုကေရစီ ႏိုင္ငံေတာ္သစ္ကို ဦးတည္ေနရမဲ့အစား ေျဖာင့္ေျဖာင့္ႀကီး ျပန္ဆန႔္က်င္ေနလို႔ပဲ ျဖစ္ပါတယ္။ ျပည္သူေတြက ၁၉၈၈ မွာ တႏိုင္ငံလံုးအတိုင္းအတာအရ ျပင္းျပင္းျပျပနဲ႔ လိုလိုလားလား ေတာင့္တခဲ့တာက ဒီမိုကေရစီႏိုင္ငံေတာ္သစ္ပါ။ အဲဒါနဲ႔ပတ္သက္ၿပီးေတာ့လည္း န၀တအစိုးရက ဒီမိုကေရစီႏိုင္ငံေတာ္သစ္ ေဖာ္ေဆာင္ေပးမယ္လုိ႔ တိုင္းျပည္ကို ႐ွင္း႐ွင္းလင္းလင္း ကတိေပးထားၿပီးသားပါ။ အဲဒါနဲ႔ပတ္သက္ၿပီး ၁၉၉၀ မွာ ေရြးေကာက္ပြဲ လုပ္ေပးတယ္။ ေရြးေကာက္ပြဲမွာ အမ်ဳိးသားဒီမိုကေရစီအဖြဲ႔ခ်ဳပ္က အမ်ားစု အႏိုင္ရသြားတဲ့အခါမွာ သူတို႔ စိတ္ေျပာင္းသြားတယ္။ စိတ္ေျပာင္းသြားၿပီးတဲ့အခါက်ေတာ့ သူတို႔ ဖြဲ႔စည္းပံုအေျခခံဥပေဒသစ္ကို သူတို႔ေရးခ်င္သလို ေရးတယ္၊ ဆြဲခ်င္သလိုဆြဲတယ္။ ဆိုေတာ့ ျပည္သူေတြလိုလားတဲ့ လိုလားခ်က္နဲ႔ အကြာႀကီး ကြာသြားတယ္။ ဒါေၾကာင့္မို႔လို႔ ျပည္သူေတြအမ်ားစုက လက္မခံႏိုင္ဘူး၊ သေဘာမက်ေတာ့ဘူး။ အဲဒီလိုျဖစ္တာပါ။

ခုလုိ ဆႏၵခံယူပြဲလုပ္မယ္ဆိုေတာ့ ေတြ႔ဆုံေဆြးေႏြးေရးဆိုတာ ျဖစ္လာႏုိင္ပါေတာ့ မလား။ အမ်ားကေတာ့ ေတြ႔ဆုံေဆြးေႏြးေရးကို ေတာင္းဆိုေနတုန္းပါပဲ။ ဒီအေပၚ ဘယ္လုိျမင္ပါသလဲ။

ဦးေအာင္မိုးေဇာ္။              ။ လြန္ခဲ့တဲ့ ေဖေဖၚ၀ါရီလ (၉) ရက္ေန႔က နအဖက (၁/၂၀၀၈)နဲ႔ (၂/၂၀၀၈) ကုိ ထုတ္ျပန္ေၾကညာတာကုိယ္၌က ေတြ႔ဆုံေဆြးေႏြးေရး မလုပ္ႏုိင္ေတာ့ဘူးဆုိတာ ေျပာလုိက္တာျဖစ္တယ္။ လြန္ခဲ့တဲ့အပတ္က ကုလသမဂၢအထူးကုိယ္စားလွယ္ကုိလည္း နအဖရဲ႕ အာဏာပုိင္ကုိယ္စားလွယ္အဖြဲ႔က သူတုိ႔ေရးထားတဲ့ အေျခခံဥပေဒကုိ ျပန္ၿပီးေတာ့ မသုံးသပ္ႏုိင္ဘူး။ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္နဲ႔လည္း စကားေျပာဖုိ႔ အေၾကာင္းအခ်က္မရွိေတာ့ဘူးဆုိတာကုိ တိတိက်က် ေျပာခဲ့တယ္။ အဲေတာ့ ေတြ႔ဆုံေဆြးေႏြးေရးျဖစ္ဖုိ႔ဆိုတာ သူတုိ႔ရဲ႕ ဖြဲ႔စည္းအုပ္ခ်ဳပ္ပုံ အေျခခံဥပေဒကုိ လူထုက ျပတ္ျပတ္သားသား ပယ္ခ်ႏုိင္မွျဖစ္မယ္။ ဒါေၾကာင့္မုိ႔ အမ်ဳိးသားဒီမုိ ကေရစီအဖြဲ႔ခ်ဳပ္အပါအ၀င္ ျပည္တြင္းျပည္ပမွာရွိတဲ့ ႏုိင္ငံေရးအင္အားစုေတြရဲ႕ ကေန႔ လက္ေတြ႔ တာဝန္က ျပည္သူတရပ္လုံးက နအဖရဲ႕ ဖြဲ႔စည္းပုံကုိ ျပတ္ျပတ္သားသား ပယ္ခ်ပစ္ေအာင္ စည္း႐ုံးျပင္ဆင္ရမယ့္ တာ၀န္ျဖစ္တယ္။ အခ်ိန္သိပ္မရွိေတာ့ဘူး။

ဒီဆႏၵခံယူပြဲမတုိင္မွီမွာ လူထုဆႏၵျပမႈေတြ ျဖစ္လာႏုိင္ေျခရွိပါသလား။ လက္ရွိျမန္မာျပည္တြင္းက ေက်ာင္းသားေတြရဲ႕သေဘာထားက ဘယ္လုိရွိပါသလဲ။

ဦးမင္းႏုိင္။           ။ လက္ရွိျမန္မာႏိုင္ငံရဲ႕ ျပည္သူေတြအေနနဲ႔ စစ္အာဏာရွင္ေတြရဲ႕ ထင္တိုင္းက်ဲ အုပ္ခ်ဳပ္ေနတဲ့ေအာက္မွာ ဘယ္ေခတ္ဘယ္အခါနဲ႔မွမတူ ဆင္းရဲက်ပ္တည္းမႈေတြ၊ နိမ့္က် မ်က္ႏွာငယ္မႈေတြ တေန႔တျခား မ်ားျပားလာတဲ့အေျခအေနေအာက္မွာ ျပည္သူေတြရဲ႕ အုံႂကြေပါက္ကြဲလာႏိုင္တဲ့ အေနအထားက အခ်ိန္မေရြး ရွိေနပါတယ္။ ၿပီးခဲ့တဲ့ စက္တင္ဘာ လႈပ္ရွားမႈႀကီးက သက္ေသပါပဲ။ စစ္အာဏာရွင္ေတြ ဒီေလာက္ဖိႏွိပ္ၿခိမ္းေျခာက္ထားတဲ့ၾကားက ေပၚထြက္လာတဲ့ လႈပ္ရွားမႈႀကီးပဲ ျဖစ္ပါတယ္။

ျမန္မာျပည္ ေက်ာင္းသားလူငယ္ထုရဲ႕သေဘာထား ဘယ္လိုရွိသလဲဆိုတဲ့ ေမးခြန္းကို ေျဖရမယ္ ဆိုရင္ က်ေနာ္တို႔ ေက်ာင္းသားလူငယ္ေတြဟာ ကိုယ့္ရဲ႕ အနာဂတ္ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္၊ တိုင္းျပည္ရဲ႕ အနာဂတ္ ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္ေတြကို တြက္ဆႏိုင္စြမ္း ရွိၾကတယ္။ ဒီစြမ္းရည္က ေခတ္အဆက္ဆက္ မ်ဳိးဆက္အသီးသီး ေက်ာင္းသားလူငယ္ေတြရဲ႕ အစဥ္အလာပါ။ ျမန္မာျပည္ သမိုင္းကို ျပန္ၾကည့္ရင္ ေတြ႔ရပါလိမ့္မယ္။ ဒီေန႔ဒီအခ်ိန္မွာလည္း စစ္အာဏာရွင္ေတြရဲ႕ ၿခိမ္းေျခာက္မႈေတြ ဘယ္ေလာက္ရွိရွိ ၿငိမ္ခံငုံ႔ခံေနမယ့္ ေက်ာင္းသားလူငယ္မ်ဳိးဆက္ေတြ မဟုတ္ဘူး။ မတရားတဲ့ စနစ္ဆိုးကို ေတာ္လွန္တြန္းလွန္ႏိုင္စြမ္းရွိတဲ့ လူငယ္ေတြျဖစ္တယ္။ ဒီသေဘာထားရွိတဲ့ ေက်ာင္းသားလူငယ္မ်ဳိးဆက္ေတြလို႔ က်ေနာ္ ယုံၾကည္စိတ္ခ်ထားပါတယ္။

စစ္အစိုးရကေတာ့ သူတို႔လုပ္ေနတဲ့ မူ (၇) ခ်က္အတိုင္း သြားမယ္၊ အစကေန ျပန္လုပ္ဖို႔မရွိဘူးလုိ႔ ကုလကိုယ္စားလွယ္ကို ေျပာလိုက္ပါၿပီ။ အဲ့ဒီေတာ့ စစ္အစိုးရက ဘာေတြဆက္လုပ္သြားမယ္လုိ႔ ရႈျမင္ထားပါသလဲ။

ဦးသံခဲ။              ။ က်ေနာ္ ပထမဆံုးျမင္တဲ့အခ်က္ကေတာ့ နအဖက အခုလိုမ်ဳိး သူတို႔ ခ်မွတ္ ထားတဲ့ လမ္းျပေျမပံု (၇) ခ်က္အတိုင္း ဆက္သြားေတာ့မယ္ဆိုတာက ဘာကိုျပေနသလဲဆိုေတာ့ က်ေနာ္တို႔အားလံုး ေတာင္းဆုိေနတဲ့ ေတြ႔ဆံုေဆြးေႏြးေရးကို လံုးဝ လက္မခံေတာ့ဘူးဆို တာကို ျပလိုက္တာျဖစ္ပါတယ္။ ဒါနဲ႔အတူပဲ ယေန႔ အထင္ကရျဖစ္ေနတဲ့ တရားဝင္ ေရြးေကာက္ ခံထားရတဲ့ သူေတြ၊ ႏိုင္ငံေရးပါတီေတြ၊ တိုင္းရင္းသားေခါင္းေဆာင္ေတြ ေနာက္တခုကေတာ့ ႏိုင္ငံတကာအင္းအားစုေတြရဲ႕ ေတာင္းဆိုခ်က္ေတြကို လံုးဝ လ်စ္လွ်ဴ႐ႈလိုက္ပါၿပီ။ ဒါေၾကာင့္ က်ေနာ္ေျပာခ်င္တာက စစ္အစိုးရက သူ႔ရဲ႕တရား၀င္မႈအတြက္ အဓမၼနည္းလမ္းအားလံုးကုိ သံုးၿပီးတဲ့အခါက်ေတာ့မွ ဗိုလ္က်စိုးမိုးႏိုင္ဘို႔ကို တရားသည္ျဖစ္ေစ မတရားသည္ျဖစ္ေစ ျပည္သူ လူထုကို အၾကပ္ကိုင္ၿပီးေတာ့မွ သူရဲ႕အေျခခံဥပေဒကုိ အတည္ျပဳေတာ့မယ္ဆိုတာကို ျပေနပါၿပီ။ ဒီအတြက္လည္း က်ေနာ္တို႔ဘက္က ျပင္ဆင္သင့္ၿပီလို႔ ယူဆပါတယ္။

အမ်ိဳးသားဒီမိုကေရစီအဖြဲ႔ခ်ဳပ္က အႏုိင္ရခဲ့တဲ့ ၁၉၉၀ ရလဒ္ကို စစ္အစိုးရက အသိအမွတ္မျပဳ ႏုိင္ဘူးဆိုတဲ့ သေဘာနဲ႔ ဆႏၵခံယူပြဲလုပ္မယ္၊ ၂၀၁၀ မွာ ေရြးေကာက္ပြဲလုပ္မယ္လို႔ ကမၻာကို ေၾကညာလိုက္သလုိ ျဖစ္ေနပါတယ္။ တကယ္ပဲ ၉၀ ရလဒ္က အဲ့ဒီအခ်ိန္မွာ ပ်က္ျပယ္သြားမွာ လား၊ ဒါမွမဟုတ္ ဘယ္လုိ ဆက္တည္ရွိေနပါသလဲ။

စိုး။            ။ ၁၉၉၀ ေရြးေကာက္ပြဲရလဒ္က  ကမၻာသိေၾကညာၿပီးေတာ့ ေဆာင္ရြက္ခဲ့တာ ျဖစ္ ပါတယ္။ ၁၉၉၀ ေရြးေကာက္ပြဲရလဒ္ကို ေရြးေကာက္ျခင္းခံရတဲ့ ပုဂၢိဳလ္ေတြကို ႏိုင္ငံေတာ္ ျပန္တမ္းမွာ ထုတ္ျပန္ၿပီးေတာ့ သူတို႔ကို ေရြးခ်ယ္ျခင္းခံရတဲ့ ျပည္သူလႊတ္ေတာ္ ကိုယ္းစားလွယ္ မ်ားအေနနဲ႔ ႏိုင္ငံေတာ္တံဆိပ္နဲ႔ အသိအမွတ္ျပဳထားၿပီးသား ျဖစ္ပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္မို႔လို႔ ဒါဟာ ေမးခြန္းတခု ျဖစ္ေနပါတယ္။ ဘယ္လုိေမးခြန္းလဲဆိုေတာ့ ၁၉၉၀ ေရြးေကာက္ပြဲရလဒ္ကို ဘယ္လိုဥပေဒနဲ႔ ပယ္ဖ်တ္မွာလဲဆိုတဲ့ ေမးခြန္းပဲျဖစ္ပါတယ္။ အဲဒါက ေနာက္ ေရြးေကာက္ပြဲ မတိုင္ခင္မွာ လာမဲ့ ျပည္လံုးကၽြတ္ဆႏၵခံယူပြဲမတိုင္ခင္မွာ ႐ွင္း႐ွင္းလင္းလင္းနဲ႔ ျပတ္ျပတ္ သားသား နအဖက ေျပာရမွာျဖစ္ပါတယ္။ အဲဒီလိုပဲ ၁၉၉၀ ေရြးေကာက္ပြဲေကာ္မ႐ွင္ကို နအဖက ဖြဲ႔စည္းေပးခဲ့တယ္။ အဲဒီေကာ္မ႐ွင္ဟာ လြန္ခဲ့တဲ့ လပိုင္းေလာက္အခ်ိန္ထိ ၂၀၀၇ ႏွစ္ကုန္ပိုင္း ေလာက္ အခ်ိန္ထိ အမ်ဳိးသားဒီမိုကေရစီအဖြဲ႔ခ်ဳပ္၀င္ေတြကို အဖြဲ႔ကေန ႏႈတ္ထြက္ေအာင္ ဖိအားေပးတဲ့ ေနရာမွာလည္း ပါ၀င္ပတ္သက္တယ္။ သက္ဆိုင္ရာ ရ၀တေတြက  ႏႈတ္ထြက္ခိုင္းတဲ့ ေနရာမွာလည္း ေကာ္မ႐ွင္ကုိသြားၿပီးေတာ့ ႏႈတ္ထြက္စာတင္ခိုင္းတယ္။ အဲေတာ့ ၁၉၉၀ ေရြးေကာက္ပြဲေကာ္မ႐ွင္ဟာ ဖ်က္သိမ္းၿပီးၿပီလား၊ ဒါနဲ႔ပတ္သက္လို႔ ဘယ္လိုသေဘာထားသလဲ ဆိုတာကိုလဲ နအဖက ႐ွင္း႐ွင္းလင္းလင္း ေျဖရမွာျဖစ္ပါတယ္။ ဒါေတြကို ေျဖ႐ွင္းျခင္းမျပဳဘဲနဲ႔ နအဖ လုပ္ခ်င္ရာလုပ္မယ္ဆိုရင္ေတာ့ ျပည္သူေတြက ျပင္းျပင္းထန္ထန္ ဒဏ္ခတ္တာကုိ မၾကာခင္ ခံရမွာျဖစ္ပါတယ္။

ႏုိင္ငံတကာကို မၾကာခဏဆိုသလုိ ေရာက္ေနတာေၾကာင့္ စစ္အစိုးရလုပ္မဲ့ ဆႏၵခံယူပြဲဆိုတာနဲ႔ ေရြးေကာက္ပြဲဆိုတာကို ႏိုင္ငံေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားရဲ႕အျမင္က ဘယ္လုိရွိပါသလဲ။

မုိး။              ။ မေန႔က (မတ္လ ၁၇ ရက္ေန႔) အေမရိကန္ကြန္ကရက္က နအဖရဲ႕ ဖြဲ႔စည္း အုပ္ခ်ဳပ္ပုံ အေျခခံဥပေဒကုိ လုံး၀လက္မခံႏုိင္ဘူးလုိ႔ ျပတ္ျပတ္သားသား ဆုံးျဖတ္ခ်က္ခ်လုိက္တယ္။ ဥေရာပသမဂၢကလည္း အဲဒီလုိေဆာင္႐ြက္ဖုိ႔ လုိအပ္လိမ့္မယ္။ သုိ႔ေသာ္လည္း နအဖက ႏုိင္ငံတကာကုိ ဂ႐ုမစုိက္ဘူးဆုိတဲ့သေဘာ ထပ္တလဲလဲ ျပသေနတယ္။ အဲဒါကလည္း အာဆီယံ၊ တ႐ုတ္နဲ႔ အိႏိၵယႏုိင္ငံေတြရဲ႕ သေဘာထားေတြေၾကာင့္ ျဖစ္ႏုိင္တယ္။ အီးယူအဖြဲ႔ဝင္ ႏုိင္ငံေတြကလည္း အေမရိကန္လုိ မာမာခ်ာခ်ာမရွိလွဘူး။

၂၀၀၇ စက္တင္ဘာ သံဃာနဲ႔ ျပည္သူလႈပ္ရွားမႈဟာ ကမၻာက အံ့ၾသေလာက္ေအာင္ စစ္အုပ္စုရဲ႕ ဖိႏွိပ္မႈေတြကို ျမင္ေတြ႔ခဲ့ရပါတယ္။ ခု ဆႏၵခံယူပြဲမွာလည္း စစ္အစုိးရအေနနဲ႔ ဘယ္လုိနည္းေတြနဲ႔ ဖိႏွိပ္မယ္၊ ဘယ္လုိနည္းေတြနဲ႔ လိမ္ညာလိမ့္မယ္လို႔ ျမင္ထားပါသလဲ။

မင္း။           ။ နအဖစစ္အုပ္စုအေနနဲ႔ ခုအခါမွာ ျမန္မာျပည္ရဲ႕ တကယ့္လက္ေတြ႔ အေျခအေန ေတြအရပဲျဖစ္ျဖစ္၊ ႏိုင္ငံတကာမ်က္ႏွာစာမွာ ႀကံဳေနရတဲ့ တကယ့္လက္ေတြ႔အေျခအေနေတြ အရပဲျဖစ္ျဖစ္ စစ္အစိုးရပုံသ႑ာန္နဲ႔ ဘယ္လိုမွ ေရွ႕ဆက္လို႔ မရေတာ့ဘူးဆိုတာ သူတို႔ ကိုယ္တိုင္ သေဘာေပါက္ထားပုံရတယ္။ အေျပာင္းအလဲတခုကို မလုပ္မျဖစ္ လုပ္ရေတာ့မယ္ ဆိုတာ သေဘာေပါက္ထားပုံရတယ္။ စစ္အာဏာရွင္စနစ္ပုံေျပာင္းနဲ႔ သူတို႔ရဲ႕ အက်ဳိးစီးပြားကို ကာကြယ္ႏိုင္ေစ၊ ျပည္တြင္းနဲ႔ ႏိုင္ငံတကာကိုလည္း လွည့္စားႏိုင္ေစဆိုတဲ့ အခ်ဳိးအေကြ႔တခုကို ဖန္တီးႏိုင္ဖို႔ သူတို႔စိတ္ႀကိဳက္ ဖြဲ႔စည္းပုံအေျခခံဥပေဒကို တဖက္သတ္ ဆြဲလိုက္တယ္။ ၿပီးေတာ့ ဒီဖြဲ႔စည္းပုံကို အတည္ျဖစ္ႏိုင္ဖို႔ ႀကိဳးစားေနတယ္။ အဲဒီေတာ့ လာမယ့္ ဆႏၵခံယူပြဲမွာ သူတို႔ရဲ႕ ဖြဲ႔စည္းပုံ အတည္ျဖစ္ေရးဟာ သူတို႔ရဲ႕အသက္လို ျဖစ္ေနတယ္။ သူတို႔ သူတို႔ဆိုတာ စစ္တပ္ကို အသုံးခ်ၿပီး ကိုယ္က်ဳိးစီးပြားရွာေနတဲ့ စစ္တပ္ဗိုလ္ခ်ဳပ္ထိပ္သီးတစုကို ဆိုလိုတာ။ ဒီအတြက္ လညး္ ဘယ္လိုနည္းနဲ႔ပဲျဖစ္ျဖစ္ ညစ္ၿပီး အတည္ျဖစ္ေအာင္ ႀကိဳးစားမွာကေတာ့ ေသခ်ာတယ္။ မဲထည့္မယ့္ လူထုကို နည္းအမ်ဳိးမ်ဳိးနဲ႔ ၿခိမ္းေျခာက္မယ္၊ လွည့္ဖ်ားမယ္၊ မဲလိမ္မယ္၊ ဒါေတြ လုပ္လာမွာပဲ။

စစ္အစိုးရအေနနဲ႔ ၁၉၇၄ အေျခခံဥပေဒတုန္းက ကန္႔ကြက္လည္း ေထာက္ခံတယ္ဆုိၿပီး အတည္ ျပဳခဲ့ပါတယ္။ အခုလည္း ရႈံးလည္းႏိုင္တယ္လုိ႔ပဲ ေျပာမယ္လို႔ အမ်ားက ယုံၾကည္ေနပါတယ္။ အဲ့ဒီေတာ့ ဆႏၵခံယူပြဲ ၿပီးသြားလုိ႔ အမ်ားက ကန္႔ကြက္ခဲ့ေပမဲ့ ႏုိင္တယ္လုိ႔ ေၾကညာခဲ့ရင္ ျပည္သူ ေတြအေနနဲ႔ ဘာလုပ္သင့္ပါသလဲ။

သံ။              ။ နအဖဟာ ဘယ္လိုမွ တိုင္းျပည္အုပ္ခ်ဳပ္တဲ့ ဖြဲ႔စည္းအုပ္ခ်ဳပ္ပံု အေျခခံဥပေဒကို မေရးဆြဲသင့္ပါဘူး။ အဲလိုေရးဆြဲထားတာကိုလည္း က်ေနာ္တို႔အားလံုးက ျပတ္ျပတ္သားသား ဆန္႔က်င္ပါတယ္။ နအဖဆြဲထားတဲ့ ဖြဲ႔စည္းအုပ္ခ်ဳပ္ပံု အေျခခံဥပေဒဟာ က်ေနာ္တို႔ ဒီမိုကေရစီ ေရး၊ အမ်ဳိးသားေရး၊ ကိုယ္ပုိင္ျပဌာန္းခြင့္ရေရး၊ ေနာက္ က်ေနာ္တို႔ေတြအားလံုးရဲ႕ အေျခခံ လူ႔အခြင့္အေရးေတြအားလံုးအတြက္ ဘာအာမခံခ်က္မွ မ႐ွိတဲ့အတြက္ အစဥ္တစိုက္ ဆန္႔က်င္ ခဲ့ၾကျခင္း ျဖစ္ပါတယ္။ ဒီလိုဆန္႔က်င္ခဲ့တဲ့ေနရာမွာ ေနာက္တခုက ဖြဲ႔စည္းအုပ္ခ်ဳပ္ပံု ေရးဆြဲတဲ့ ေနရာမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒီေရးဆြဲတဲ့ေနရာမွာ က်ေနာ္တို႔ ယံုၾကည္တဲ့ ႏိုင္ငံေရးေခါင္းေဆာင္ေတြ ေရးဆဲြထားတဲ့ ဥပေဒမဟုတ္ဘူး။ က်ေနာ္တုိ႔တာ၀န္ေပးထားတဲ့ ဥပေဒပညာ႐ွင္ေတြလဲ မဟုတ္ ဘူး။ က်ေနာ္တို႔အတြက္ အာမခံခ်က္မ႐ွိတဲ့ ဖြဲ႔စည္းအုပ္ခ်ဳပ္ပံုဥပေဒမဟုတ္တဲ့အတြက္ က်ေနာ္တို႔ အားလံုးဟာ ဆက္လက္ၿပီးေတာ့ ဆန္႔က်င္ရမယ္လို႔ ဒီေနရာမွာ တုိက္တြန္းလိုပါတယ္။

စစ္အစိုးရအေနနဲ႔ (၁/၂၀၀၈) နဲ႔ (၂/၂၀၀၈) တုိ႔ ေၾကညာၿပီးတဲ့ေနာက္မွာ ဒီဆႏၵခံယူပြဲကို သပိတ္ေမွာက္မယ္၊ ျပည္သူေတြအေနနဲ႔ ကန္႔ကြက္မဲသြားထည့္ဖို႔ တုိက္တြန္းတာေတြရွိပါတယ္။ အဲ့ဒီအေပၚအျမင္ကို ရွင္းျပေပးပါ။

စိုး။            ။ ျပည္သူေတြက သူတို႔မႀကိဳက္တဲ့ အေျခခံမူေတြကို  မႀကိဳက္ေၾကာင္းကို ပီပီျပင္ျပင္ ျပသဖို႔ လိုပါတယ္။ စိတ္ေကာက္ေနတာမ်ဳိး မဟုတ္ဘဲနဲ႔ ဒီဥပေဒဟာ ဘယ္လိုဥပေဒျဖစ္တယ္၊ ျပည္သူေတြရဲ႕ဆႏၵနဲ႔ မကိုက္ညီဘူးဆိုတဲ့ဟာကို သိေအာင္လုပ္ဖို႔ လိုတယ္။ သူတို႔ေၾကညာတဲ့ ေမလဆႏၵခံယူပြဲမတိုင္ခင္မွာ ျပည္သူေတြက လက္မခံေၾကာင္းျပရမယ္။ သူတို႔က တကယ္လို႔ ျပည္သူေတြကို သူတို႔ေရးဆြဲထားတဲ့ ဖြဲ႔စည္းအုပ္ခ်ဳပ္ပံုဥပေဒဟာ ေဟာဒါပါပဲလို႔ ျပည္သူကို ခ်ျပရင္ ျပည္သူေတြက ဒါကို ျပင္းျပင္းထန္ထန္ ဆန္႔က်င္ႏိုင္ရမယ္။ အဲလိုမွမရဘူး၊ သူတို႔ရဲ႕ လိမ္လည္လွည့္ဖ်ားတဲ့ အစီအစဥ္တိုင္း ဆက္သြားမယ္ဆိုရင္ ျပည္သူေတြက မဲဆႏၵေပးရမယ္ ဆိုတဲ့ေန႔မွာ မဲ႐ံုကို သြားရမယ္၊ သြားၿပီးတဲ့အခါက်ေတာ့ ကန္႔ကြက္တဲ့ မဲကို ေျပာင္ေျပာင္ တင္းတင္းနဲ႔ ရဲရဲ၀ံ့၀ံ့နဲ႔ကို ထည့္ရမယ္။ သူတို႔ရဲ႕ဆႏၵကုိ မအားလို႔ျဖစ္ေစ၊ မသိလိုက္လို႔ျဖစ္ေစ အဲလုိ စိတ္မ၀င္စားလို႔မဟုတ္ဘဲနဲ႔ ဒီအေျခခံဥပေဒနဲ႔ပတ္သက္လို႔ စိတ္၀င္စားတယ္၊ သိလည္း သိတယ္ အဲဒါကို ႀကိဳက္လဲမႀကိဳက္ဘူးဆိုတာကို ပြင့္ပြင့္လင္းလင္းနဲ႔ ျပဖို႔လိုတယ္လို႔ က်ေနာ္တုိ႔ ယူဆပါတယ္။

မုိး။              ။ က်ေနာ္တုိ႔ပါတီအေနနဲ႔ကေတာ့ မဲေပးခြင့္ရွိတဲ့ ျပည္သူအားလုံး မဲ႐ုံေတြကုိ သြား ေစခ်င္တယ္။ ကန္႔ကြက္မဲ ထည့္ေစခ်င္တယ္။ ထိခုိက္မႈအနည္းဆုံးနဲ႔ ျပည္သူပါ၀င္မႈ အမ်ားဆုံး ျဖစ္ႏုိင္တဲ့၊ ၿပီးေတာ့ တတုိင္းျပည္လုံး အသံတိတ္ ဆႏၵျပလုိ႔ရတဲ့နည္းဟာ ဒီနည္းပဲျဖစ္တယ္။ ျပည္သူေတြက နအဖရဲ႕ ဖြဲ႔စည္းပုံကုိ အသည္းထဲ အူထဲက ျပတ္ျပတ္သားသား ဆန္႔က်င္မယ္ ဆုိတာ က်ေနာ္တုိ႔ ယုံတယ္။ ျပည္သူကုိ ယုံယုံၾကည္ၾကည္နဲ႔ မဲ႐ုံကုိသြားၿပီး ကန္႔ကြက္ဆႏၵမဲေတြ ထည့္ၾကဖုိ႔ က်ေနာ္တုိ႔ ေဆာ္ၾသၾကရလိမ့္မယ္။ အခ်ိန္သိပ္မရွိေတာ့ဘူး။

မင္း။           ။ (၁/၂၀၀၈) က သူတို႔ ဖြဲ႔စည္းပုံဆိုတာကို လူထုဆႏၵခံယူပြဲလုပ္ဖို႔ ေၾကညာတာ။ (၂/၂၀၀၈) က အဲဒီဖြဲ႔စည္းပုံအတိုင္း ေနာက္ထပ္ ေရြးေကာက္ပြဲတခုကို သြားမယ္လို႔ ေၾကညာ တာ။ ေျပာရရင္ ဒီေၾကညာခ်က္ေတြက လူထုကို နားလွည့္ၿပီး ပါး႐ုိက္ဖို႔လုပ္တာပဲ။ သူ႔ဖြဲ႔စည္းပုံကို လူထုက ေထာက္ခံလား၊ မေထာက္ခံဘူးလား မသိေသးဘဲ အတည္ျဖစ္ေတာ့မယ္လို႔ အပိုင္ တြက္ၿပီး ေရြးေကာက္ပြဲလုပ္မယ္လို႔ (၂/၂၀၀၈) ကို ေၾကညာတာပဲ၊ လူထုကို ေ၀၀ါး႐ႈပ္ေထြး ေအာင္ လုပ္ထားတဲ့ ေၾကညာခ်က္ေတြပဲျဖစ္တယ္။

ဆႏၵခံယူပြဲနဲ႔ပတ္သက္ၿပီးေတာ့ ဆန္႔က်င္ကန္႔ကြက္တဲ့အေနနဲ႔ တခ်ဳိ႕က ဆႏၵခံယူပြဲကို သပိတ္ ေမွာက္ၿပီး မဲသြားမထည့္ဖို႔ ေျပာၾကတယ္။ တခ်ဳိ႕က ကန္႔ကြက္မဲသြားထည့္ဖို႔ ေျပာၾကတယ္။ အေျခခံကေတာ့ နအဖဖြဲ႔စည္းပုံကို လုံး၀လက္မခံဘူးဆိုတဲ့ အေျခခံပါပဲ၊ က်ေနာ့္စဥ္းစားမႈက ေတာ့ သူတို႔ရဲ႕ဖြဲ႔စည္းပုံကို လက္မခံဘူးဆိုရင္ ဘယ္လို လက္မခံေၾကာင္းျပမလဲ၊ မဲသြားမထည့္ ဘဲ လက္မခံေၾကာင္းျပမယ္ဆိုရင္ မဲေရတြက္တဲ့အခါ ကန္႔ကြက္မဲ နည္းသြားမယ္၊ နအဖအႀကိဳက္ ျဖစ္သြားလိမ့္မယ္။ အဲဒီေတာ့ ရွင္းရွင္းလင္းလင္း ကန္႔ကြက္မဲသြားထည့္ဖို႔ လိုတယ္။ အဲဒါကိုမွ မဲလိမ္မယ္။ ေထာက္ခံမဲရေအာင္ ၿခိမ္းေျခာက္တာေတြ လုပ္မယ္။ ညစ္ပတ္မယ္ဆိုရင္ ဒီဆႏၵခံယူ ပြဲဟာ လူထုပါ၀င္ႏိုင္တဲ့ ႏိုင္ငံေရးအခြင့္အေရးပဲ(နအဖစစ္အုပ္စုဟာ လူထုကို ဘယ္တုန္းကမွ ႏိုင္ငံေရးနဲ႔ပတ္သက္ၿပီး ပါ၀င္ခြင့္မေပးခဲ့ဘူး။ သူတို႔ညီလာခံကိုပဲ ၾကည့္၊ သူတို႔စိတ္ႀကိဳက္ ေခါင္းေခါက္ေရြးထားတဲ့သူေတြနဲ႔ လုပ္ခဲ့တာ၊ သူတို႔ဖြဲ႔စည္းပုံကိုလည္း သူ႔စိတ္ႀကိဳက္လူေတြနဲ႔ ဆြဲထားတာ။ အတည္ျပဳဖို႔ကိုလည္း ေဘာလုံးကြင္းထဲ မတက္မေနရ အမိန္႔ေပးၿပီး လုပ္ခ်င္တာ။ ဒါေပမယ့္ ဒီလိုလုပ္လို႔မျဖစ္လို႔ ဆႏၵခံယူပြဲအျဖစ္နဲ႔ လူထုကို ႏိုင္ငံေရးအခန္းက႑မွာ ပါ၀င္ခြင့္ ေပးလိုက္ရတာပဲ။ ေပးခ်င္လို႔ေတာ့ မဟုတ္ဘူး)။ ဒီအတြက္ အားလုံးနဲ႔ဆိုင္တဲ့ လူထုတရပ္လုံးနဲ႔ ဆိုင္တဲ့ အခြင့္အေရးျဖစ္လို႔ နအဖက ညစ္ပတ္လာမယ္ဆိုရင္ ႏိုင္ငံေရးတိုက္ပြဲအျဖစ္ တိုက္ပြဲ ဆင္ႏိုင္ဖို႔ အခ်က္အလက္ကို နအဖစစ္အုပ္စုကိုယ္တိုင္ ဖန္တီးေပးလိုက္တာပဲ ျဖစ္သြားမယ္။ အဲဒီေတာ့ ျပည္သူလူထုတရပ္လုံးအေနနဲ႔ ကိုယ့္ရဲ႕အနာဂတ္အတြက္ ပထမအဆင့္က မဲ႐ုံသြားၿပီး ျပတ္ျပတ္သားသား သတိၱရွိရွိ နအဖရဲ႕ဖြဲ႔စည္းပုံကို ကန္႔ကြက္မဲထည့္ဖို႔ လိုတယ္။ ဒုတိယအဆင့္ သူတို႔ရဲ႕ဖြဲ႔စည္းပုံ အတည္ျဖစ္ေၾကာင္း ညစ္ပတ္ၿပီး ေၾကညာမယ္ဆိုရင္ လူထုတရပ္လုံးက ႏိုင္ငံေရးတိုက္ပြဲအျဖစ္ အတည္မျဖစ္ေအာင္ ဆက္တိုက္ရမွာပဲျဖစ္တယ္။

သံ။              ။ က်ေနာ္တို႔ျမင္တဲ့အျမင္ကေတာ့ လူထုမွာ အား႐ွိတယ္။ လူထုေတြမွာ လုပ္ႏိုင္တဲ့ အခြင့္အေရးေတြရေအာင္ ျပည့္ျပည့္၀၀ အသံုးခ်သင့္တယ္။ ဒီေနရာမွာ မဲ႐ံုကို သြားၿပီးတဲ့အခါ က်ေတာ့ က်ေနာ္တို႔ေတြကို ဘာမွအက်ဳိးမျပဳတဲ့၊ က်ေနာ္တို႔မႀကိဳက္တဲ့၊ အေကာင္းဘက္ကို မျဖစ္ေစႏိုင္တဲ့ ဖြဲ႔စည္းအုပ္ခ်ဳပ္ပံုကို ျပတ္ျပတ္သားသား မဲေပးခြင့္ရမယ္ဆိုရင္ ရဲရဲ၀ံ့၀ံ့ ကန္႔ကြက္ ရမယ္။ အကယ္၍ မဲ႐ံုကိုသြားခြင့္လည္း မရွိဘူး၊ က်ေနာ္တို႔ကုိ အတင္းအဓမၼ ျဖစ္ေအာင္ ေထာက္ခံခိုင္းတဲ့ ပံုစံမ်ဳိးေတြ ျဖစ္ခဲ့မယ္ဆိုရင္ေတာ့ ဆန္႔က်င္ဆႏၵျပမႈေတြကို ပံုစံမ်ဳိးစံုနဲ႔ ဖန္တီး သြားရမယ္။

အေရးႀကီးတာကေတာ့ နအဖရဲ႕ ဖြဲ႔စည္းအုပ္ခ်ဳပ္ပံုအေျခခံဥပေဒဆိုတာကို သေဘာတူညီမႈ မရွိဘူး၊ ႏိုင္ငံေရးပါတီေတြရဲ႕ဆႏၵလဲ မဟုတ္ဘူး၊ က်ေနာ္တို႔ေခါင္းေဆာင္ေတြက ဆဲြထားတာလဲ မဟုတ္တာေၾကာင့္ က်ေနာ္တို႔ဆန္႔က်င္တယ္ဆိုတာကို ေဆာင္ရြက္ရပါမယ္။ အဲလို ျပည္သူေတြ ေဆာင္ရြက္တဲ့အခါက်ေတာ့ ေပးေနတဲ့ အခြင့္အလမ္းေပၚမွာ မူတည္ၿပီးေတာ့ ဆန္႔က်င္ဆႏၵမဲ ေတြကို ရဲရဲတင္းတင္း ေပးရမယ္၊ ဒီဖြဲ႔စည္းပံုကို ဆန္႔က်င္သြားဖို႔ကိုလည္း ပံုစံမ်ဳိးစံုနဲ႔ျပဖို႔ လိုအပ္ ပါတယ္။

စစ္အစိုးရအေနနဲ႔ ဆႏၵခံယူပြဲၿပီးလုိ႔ ေရြးေကာက္ပြဲအထိ သြားႏုိင္မယ္ဆုိရင္ေကာ ဘာလုပ္သင့္ တယ္လို႔ ထင္ပါသလဲ။

မင္း။           ။ က်ေနာ္ ေစာေစာက ေျပာခဲ့သလိုပါပဲ၊ ဆႏၵခံယူပြဲအဆင့္က အေရးႀကီးပါတယ္။ ဒီအဆင့္မွာ ၿပီးျပတ္သြားဖို႔ လိုပါတယ္။ နအဖဖြဲ႔စည္းပုံ အတည္မျဖစ္ေအာင္ အားလုံး ၀ိုင္း ကန္႔ကြက္မဲထည့္ၾကဖို႔ ေျပာတာပါ။ အတည္ျဖစ္ပါတယ္လို႔ သူတို႔လိမ္ညာေၾကညာခဲ့ရင္လည္း ဆက္ၿပီး ဆန္႔က်င္တိုက္ပြဲ၀င္သြားရမွာပဲ။ ဘာျဖစ္လို႔လဲဆိုေတာ့ နအဖ တဖက္သတ္ဆြဲထားတဲ့ ဖြဲ႔စည္းပုံႀကီးဟာ ဘာနဲ႔တူေနသလဲဆိုရင္ ဘယ္လိုမွ အိမ္ေကာင္းတစ္လုံးမျဖစ္ႏိုင္တဲ့ အိမ္ပုံစံ တခုလို ျဖစ္ေနလို႔ပါ။ အဲဒီပုံစံအတိုင္း ေဆာက္မယ္ဆိုရင္ အိမ္ျဖစ္လာမွာမဟုတ္ဘူး။ ၿပိဳက် ပ်က္စီးမွာ ေသခ်ာေပါက္ပါပဲ။ သူတို႔ရဲ႕ဖြဲ႔စည္းပုံအတိုင္း တိုင္းျပည္ကို ေရွ႕ဆက္မယ္ဆိုရင္ က်ေနာ္တို႔ တိုင္းရင္းသားေပါင္းစုံလူထုႀကီးအေနနဲ႔ လက္ရွိအေျခအေနေတြထက္ ပိုၿပီး ဆင္းရဲ မြဲေတတဲ့၊ အခြင့္အေရးကင္းမဲ့တဲ့၊ ၾကပ္တည္းတဲ့ ဘ၀ဆိုးႀကီးကို မလြဲမေသြ ရင္ဆိုင္ရပါလိမ့္ မယ္။ ဒါ့အျပင္ စစ္အာဏာတည္ၿမဲေရး အေျခခံေပၚမွာ ေရးဆြဲထားတဲ့ ဖြဲ႔စည္းပုံျဖစ္ေနလို႔ စစ္ေခါင္းေဆာင္ေတြအၾကား အာဏာလုပြဲ၊ အာဏာသိမ္းပြဲေတြ တၿခိမ္းၿခိမ္း ေပၚေပါက္လာမွာ ကေတာ့ မလြဲပါဘူး။ ေျမႀကီးနဲ႔လက္ခတ္ရင္ လြဲေကာင္းလြဲသြားႏိုင္ပါေသးတယ္၊ ေစာေစာက ေျပာတဲ့ အေျခအေနေတြကေတာ့ လြဲမွာမဟုတ္ဘူး။ တိုင္းျပည္ၿပိဳကြဲပ်က္စီးသြားမယ့္ အေျခအေနေတြနဲ႔ ႀကံဳေတြ႔ရႏိုင္ပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ အဲဒီအေျခအေနေတြ မႀကံဳေတြ႔ရဖို႔အတြက္ ဒီေန႔ ျပည္သူတရပ္လုံးရဲ႕ တပ္ဦးအဖြဲ႔အစည္းျဖစ္တဲ့ အမ်ဳိးသားဒီမိုကေရစီအဖြဲ႔ခ်ဳပ္အပါအ၀င္ ဒီမိုကေရစီအင္အားစုအသီးသီး၊ တိုင္းရင္းသားအင္အားစုအသီးသီးနဲ႔ ျပည္သူလူထုႀကီးတရပ္ လုံးက နအဖဖြဲ႔စည္းပုံ အတည္မျဖစ္ေရးကို ႀကိဳးပမ္းသြားရပါလိမ့္မယ္။

ရႈံးလည္းႏုိင္တယ္လုိ႔ စစ္အစိုးရက ေၾကညာမွာပဲလုိ႔ အမ်ားက ယူဆထားတာမို႔ အကယ္၍ ဆႏၵ ခံယူပြဲအၿပီး မဲအေရအတြက္စာရင္း ေၾကညာရာမွာ ႏုိင္တယ္လုိ႔ေၾကညာခဲ့ရင္ အတုိက္အခံေတြနဲ႔ ျပည္သူေတြ ဘာလုပ္သင့္သလဲ။

သံ။              ။ က်ေနာ္တို႔ အဲဒီဟာကို ႀကိဳးစားတဲ့အခါက်ေတာ့ အဓိက ကေတာ့ တရား၀င္မႈပဲ။ နအဖဟာ တရား၀င္သည္ျဖစ္ေစ၊ မ၀င္သည္ျဖစ္ေစ အၾကမ္းဖက္ၿပီးေတာ့ တရား၀င္ေအာင္ ယူေတာ့မယ္ဆိုတာ ေသခ်ာေနပါၿပီ။ ဒီေနရာမွာ က်ေနာ္တို႔က လူထုအားကသာ အေရးႀကီးဆံုး လို႔ ဆိုတယ္။ အထက္မွာကလည္း ႏိုင္ငံေရးပါတီေတြရဲ႕ေခါင္းေဆာင္မႈေတြ၊ ေပးဆပ္မႈေတြ၊ ရဲဝံ့ျပတ္သားမႈေတြကလည္း အခရာက်ပါတယ္။ ၁၉၉၀ ေရြးေကာက္ပြဲရလဒ္မွာ ႐ွိေနတဲ့ ႏိုင္ငံ ေရးပါတီေတြ ႐ွိေနတယ္။ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားျပဳ ကိုယ္စားလွယ္ေတြ ႐ွိမယ္။ အဲဒီ အားလံုးေတာင္းဆိုတာက ေတြ႔ဆံုေဆြးေႏြးေရးျဖစ္တယ္။ ေတြ႔ဆံုေဆြးေႏြးေရးက လံုး၀မလာ ေတာ့ဘူး။ နအဖက တလမ္းပဲသြားေတာ့မယ္ဆိုေတာ့ က်ေနာ္တို႔မွာ ေရြးခ်ယ္စရာလမ္းက မ႐ွိ ဘူး။ အဲလိုဆိုေတာ့ က်ေနာ္တုိ႔က လူထုကေပးထားတဲ့ တရား၀င္မႈေတြ႐ွိတယ္၊ လူထုက ေပးထားတဲ့ ႏိုင္ငံေရးဦးေဆာင္မႈေတြ ႐ွိတယ္။ ဒါေတြကို ညီညီၫြတ္ၫြတ္နဲ႔ ရဲရဲ၀ံ့၀ံ့ ပုိင္းျဖတ္ၿပီး ေတာ့မွ ေဆာင္ရြက္ဖို႔ကိုလည္း လိုအပ္ပါတယ္လို႔ က်ေနာ္ ဒီေနရာမွာေျပာခ်င္ပါတယ္။ လူထု အေနနဲ႔ကလည္း ယေန႔အခ်ိန္ကာလေအာက္မွာ မိမိရဲ႕ရပိုင္ခြင့္ေတြကို သူတို႔ကိုယ္တိုင္ပဲ တိုက္ပြဲ ဝင္မွ ရမယ္ဆိုတာေတြကို ေသေသခ်ာခ်ာ ပိုင္းျဖတ္ထားဖို႔လိုၿပီလုိ႔ ေျပာခ်င္ပါတယ္။ ဒီႏွစ္ခုစလံုး ႏိုင္ငံေရးပါတီေတြေရာ၊ ျပည္သူလူထုေတြေရာ အမ်ဳိးသားေရးအေနနဲ႔ က်ေနာ္တို႔ႏိုင္ငံမွာ ထမ္းေဆာင္ရမဲ့ ကာလကို ေရာက္ၿပီ။ ဒါဟာ က်ေနာ္တို႔အားလံုး ကၽြန္ဘ၀က လြတ္ေျမာက္ေရး ဆိုၿပီး တိုက္ပြဲ၀င္ရမယ္လို႔ က်ေနာ္ျမင္ပါတယ္။

ကုလသမဂၢရဲ႕ ႏိုင္ငံတကာအေရး ေဆာင္ရြက္မႈေတြဟာ အဆင့္ေတြမ်ားလြန္း၊ ၾကာလြန္းတာ ေၾကာင့္ အခု ျမန္မာ့အေရးမွာေကာ ကုလသမဂၢရဲ႕ ဆုံးျဖတ္ခ်က္ေတြဟာ ထိေရာက္မႈရွိပါ သလား၊ ကုလဆုံးျဖတ္ခ်က္ကို ျပည္သူေတြ ဘယ္ေလာက္အားထားလုိ႔ရမလဲ။

မုိး။    ။ ကုလသမဂၢရဲ႕ဆုံးျဖတ္မႈေတြဟာ အေျခခံအားျဖင့္ ထိေရာက္မႈရွိပါတယ္။ သုိ႔ေသာ္လည္း အဆင့္မ်ားတယ္၊ အခ်ိန္ၾကာတယ္ဆုိတာလည္း တဖက္က ဟုတ္ပါတယ္။ အကယ္၍သာ နအဖ အေနနဲ႔ ကမၻာ့ကုသမဂၢနဲ႔ ႏုိင္ငံတကာကုိ မထီမဲ့ျမင္ ဆက္လုပ္ေနမယ္ဆုိရင္ ဒဏ္ခတ္တာကုိ မ႐ႈမလွ ခံရလိမ့္မယ္။ ကေန႔ ကမၻာ့လားရာဟာ လြန္ခဲ့တဲ့ အႏွစ္ (၃၀/၄၀)က အေျခအေနေတြနဲ႔ မတူေတာ့ဘူးဆုိတာ နအဖ သတိခ်ပ္ဖုိ႔ ေကာင္းၿပီ။ ခ်ဳပ္ၿပီးေျပာခ်င္တာကေတာ့ အေျခခံအားျဖင့္ ထိေရာက္တဲ့ ကုလသမဂၢရဲ႕ဆုံးျဖတ္မႈေတြဟာလည္း သက္ဆုိင္ရာ ႏုိင္ငံေတြရဲ႕ႏုိင္ငံတြင္း အေျခအေနေတြကုိ ထင္ဟပ္ရတာပဲျဖစ္တယ္။ ဆုိလုိခ်င္တာက က်ေနာ္တုိ႔ျပည္သူေတြရဲ႕ ဆႏၵဟာ အဓိကျဖစ္တယ္။ ဒါ့ေၾကာင့္ က်ေနာ္တုိ႔ျပည္သူေတြအေနနဲ႔၊ က်ေနာ္တုိ႔အေနနဲ႔ က်ေနာ္ တုိ႔ လုိခ်င္တာရေအာင္ က်ေနာ္တုိ႔ဘာသာ က်ေနာ္တုိ႔ အရင္လုပ္ရလိမ့္မယ္။ ကုလသမဂၢနဲ႔ ႏုိင္ငံတကာရဲ႕ပံ့ပုိးမႈက ေနာက္က လုိက္လာပါလိမ့္မယ္။

ဆႏၵခံယူပြဲမလုပ္ခင္ ခုလုိအခ်ိန္မွာ ျပည္သူေတြကို ဒီပြဲနဲ႔ပတ္သက္ၿပီး ဘာေတြလုပ္သင့္တယ္လုိ႔ ေျပာခ်င္ပါသလဲ။

စိုး။       ။ အဲဒါကေတာ့ ျပည္သူေတြ လိုလားေတာင့္တမႈမရွိတဲ့၊ ျပည္သူေတြမႀကိဳက္တဲ့  ျပည္သူ ေတြကို တသက္လံုးဖိႏွိပ္ထားမဲ့ နအဖရဲ႕ဥပေဒကို ကိုယ္စိတ္ႏွလံုးသံုးပါးစလံုးနဲ႔ ဆန္႔က်င္ ကန္႔ကြက္ဖို႔ လိုတယ္။ စိတ္ထဲကလည္း လက္မခံဘူး။ ႏႈတ္ကလဲ လက္မခံေၾကာင္းကို ရဲရဲတင္းတင္း ေျပာရမယ္။ ကိုယ္တိုင္လဲ မဲ႐ံုကိုသြားၿပီးေတာ့ ကန္႔ကြက္မဲကို ရဲရဲတင္းတင္း ထည့္ဘို႔ တိုက္တြန္းခ်င္ပါတယ္။

မိုး။      ။ နယ္ပယ္အသီးသီးမွာ ႏုိင္ငံေရးအရ တက္ႂကြလႈပ္ရွားသူေတြ၊ ရပ္မိရပ္ဖေတြ စုစည္းၿပီး မဲေပးႏုိင္တဲ့ျပည္သူအားလုံး မဲ႐ုံကုိသြားၿပီး ကန္႔ကြက္မဲေပးၾကဖုိ႔ စည္း႐ုံးႏုိင္တဲ့ နည္းနာအားလုံး ကုိ သုံးၿပီး ကုိယ့္ျပည္သူအခ်င္းခ်င္းအၾကားမွာ စည္း႐ုံးမႈေတြ၊ လႈံ႕ေဆာ္မႈေတြ လုပ္သင့္တယ္။ ေနာက္ ဆႏၵခံယူပြဲ ေစာင့္ၾကည့္ေလ့လာေရးအဖြဲ႔ေတြကုိ မိမိအသိစိတ္နဲ႔မိမိ ေဒသအသီးသီးမွာ စုဖြဲ႔သင့္တယ္။ နအဖရဲ႕ညစ္ပတ္မႈေတြ၊ ကလိမ္ကက်စ္က်မႈေတြကုိ ဖြင့္ခ်ေဖာ္ထုတ္ဖုိ႔ျဖစ္တယ္။ အနိမ့္ဆုံးအဆင့္အေနနဲ႔ကေတာ့ ဆႏၵခံယူပြဲေန႔မွာ မဲေပးႏုိင္တဲ့ျပည္သူအားလုံး မဲ႐ုံကုိသြားၿပီး ကန္႔ကြက္မဲေပးဖုိ႔ကုိ ကုိယ့္မိတ္ေဆြေတြအၾကားမွာျဖစ္ျဖစ္၊ ကိုယ့္ရပ္ထဲ႐ြာထဲမွာပဲျဖစ္ျဖစ္ မိမိအသိနဲ႔မိမိ ျပင္ဆင္စည္း႐ုံးေနသင့္တယ္။

မင္း။           ။ က်ေနာ့္အေနနဲ႔ တိုင္းရင္းသားေပါင္းစုံ ေက်ာင္းသားျပည္သူတရပ္လုံးကို ေျပာခ်င္ တာက ကိုယ့္ရဲ႕အနာဂတ္မွာ စစ္ထိပ္သီးတစုရဲ႕ ထင္တိုင္းက်ဲ လုပ္ခ်င္သလိုလုပ္မယ့္ေအာက္မွာ လက္ရွိ အေျခအေနထက္ ပိုၿပီး ဆင္းရဲမြဲေတနိမ့္က်၊ ပိုၿပီး ကမၻာ့အလယ္မွာ နိမ့္က်သိမ္ငယ္တဲ့ ဘဝ အေရာက္ခံမလား၊ စစ္အာဏာရွင္စနစ္ေအာက္က အျမန္ဆုံးလြတ္ေျမာက္ၿပီး ကမၻာ့ အလယ္ တင့္တင့္တယ္တယ္နဲ႔ ဖြံ႔ၿဖိဳးတိုးတက္တဲ့ လူမႈအဆင့္အတန္းကို ေရာက္လိုသလား ဆိုတာ ဒီဆႏၵခံယူပြဲအဆင့္မွာ နအဖစစ္အုပ္စုရဲ႕ ဖြဲ႔စည္းပုံကို အတည္မျဖစ္ေအာင္ ကန္႔ကြက္မဲ ထည့္မလား၊ မထည့္ဘူးလားဆိုတဲ့အေပၚမွာ မူတည္ပါတယ္။ က်ေနာ္ကေတာ့ ၿခိမ္းေျခာက္မႈ ေတြ၊ ညစ္ပတ္မႈေတြမရွိဘူးဆိုရင္ က်ေနာ္တို႔ျပည္သူတရပ္လုံးဟာ နအဖရဲ႕ ဖြဲ႔စည္းပုံကို လုံးဝ ကန္႔ကြက္မဲ ေပးၾကမယ္ဆိုတာကို အျပည့္အဝ ယုံၾကည္ထားပါတယ္။ ျပည္သူတရပ္လုံးအေနနဲ႔ မဲ႐ုံသြားၿပီး ျပတ္ျပတ္သားသား သတိၱရွိရွိ ကန္႔ကြက္မဲ ထည့္ရပါလိမ့္မယ္။

သံ။              ။ အဓိက ကေတာ့ ဒီနအဖရဲ႕ဖြဲ႔စည္းအုပ္ခ်ဳပ္ပံုအေျခခံဥပေဒဆိုတာဟာ က်ေနာ္ တို႔လိုခ်င္တဲ့ ဒီမိုကေရစီေရး၊ လူ႔အခြင့္အေရး၊ တိုင္းရင္းသားျပဌာန္းခြင့္ စတဲ့ အေျခခံ အခြင့္အေရးေတြ မရွိတဲ့အျပင္ က်ေနာ္တို႔အားလံုးကို သူ႔ကၽြန္ဘ၀ကို ေရာက္ေအာင္လုပ္မွာ ျဖစ္တဲ့အတြက္ က်ေနာ္တို႔အေနနဲ႔ ရဲရဲ၀ံ့၀ံ့ ဆန္႔က်င္ႏိုင္ဖို႔ ၀ိုင္း၀န္းတုိက္ပြဲ၀င္ၾကဖို႔အတြက္ အေလးအနက္ တိုက္တြန္းလိုပါတယ္။ ဒီတိုက္ပြဲဟာ က်ေနာ္တို႔တႏိုင္ငံလံုး၊ အမ်ဳိးသားထု တခုလံုးရဲ႕ အမ်ဳိးသားေရးတာ၀န္တရပ္အေနနဲ႔ ထမ္းေဆာင္ေပးၾကပါလို႔ တုိက္တြန္းလိုပါတယ္။